Çevresel Müdahale
Environmental İntervention
Tanım
Bireylerin davranışlarını değiştirmek amacıyla fiziksel, sosyal veya mimari çevrenin kasıtlı olarak yeniden yapılandırılması stratejisi.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir üniversite kampüsündeki yemekhanelerde, öğrencilerin daha sağlıklı beslenmesini teşvik etmek amacıyla tatlı standının salonun en arka köşesine, salata barının ise tam giriş noktasına ve göz hizasına yerleştirilmesi; ayrıca meyve kasalarının üzerine aydınlatma yapılarak dikkat çekici hale getirilmesi klasik bir çevresel müdahale örneğidir.
Derin Analiz
Çevresel müdahaleler, bireyin içsel motivasyonuna veya iradesine doğrudan odaklanmak yerine, davranışın gerçekleştiği dışsal bağlamı manipüle ederek olasılıkları yeniden şekillendirir. Davranışsal ekonomi, halk sağlığı ve çevresel psikoloji disiplinlerinde sıklıkla kullanılan bu yaklaşım, 'seçim mimarisi' (choice architecture) ve 'dürtme' (nudge) teorileriyle doğrudan ilişkilidir. Bireylerin bilişsel yükünü azaltarak daha adaptive (uyum sağlayıcı) kararları varsayılan seçenek haline getirmeyi hedefler. Nörobiyolojik ve bilişsel düzeyde, çevresel ipuçlarının (cues) tetiklediği otomatik davranış kalıplarını (habit loops) kırarak yeni sinaptik bağlantıların ve davranışsal rutinlerin pekişmesini kolaylaştırır.
Etimoloji
Fransızca 'environ' [çevre, etraf] kelimesinden türetilen 'environment' ile Latince 'intervenire' [araya girmek, müdahale etmek] fiilinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Bireysel psikoterapi ve psikoedukasyon ile karıştırılabilir; ancak temel fark, müdahalenin bireyin zihnine değil, doğrudan fiziksel veya sosyal çevreye yöneltilmiş olmasıdır.