Davranışsal Kilo Kontrolü Tedavisi
Behavioral Weight Control Therapy
Tanım
Bireylerin sağlıklı bir kiloya ulaşması ve bunu koruması amacıyla beslenme ve egzersiz alışkanlıklarını değiştirmek için davranış terapisi ilkelerini kullanan müdahale.
Örnek Vaka / Uygulama
Bireysel seanslarda danışana verilen günlük gıda ve aktivite günlüğü tutma ödevi (öz-izlem), akşam saatlerindeki atıştırma davranışını tetikleyen mutfak ortamının değiştirilmesi (uyaran kontrolü) ve hedeflenen kilo kaybı sağlandığında danışanın kendini sosyal bir etkinlik veya maddi bir ödülle ödüllendirmesi (pekiştirme) bu terapinin tipik uygulamalarıdır.
Derin Analiz
Davranışsal Kilo Kontrolü Tedavisi, klasik ve edimsel koşullanma ilkelerini obezite ve kilo yönetimi süreçlerine entegre eden yapılandırılmış bir klinik müdahaledir. Tedavi mekanizması; uyaran kontrolü, öz-izlem (self-monitoring), pekiştirme tarifeleri ve bilişsel yeniden yapılandırma tekniklerinin sistematik bir kombinasyonuna dayanır. Bireyin çevresel tetikleyicilerini (örneğin, yemek yeme ortamı) yeniden düzenleyerek dürtüsel beslenme davranışlarını kırmayı hedefler. Nörobiyolojik düzeyde, bu terapötik yaklaşım ödül sistemindeki (mezolimbik dopaminerjik yolaç) hiperaktiviteyi modüle etmeyi ve homeostatik olmayan (hedonik) yeme dürtülerini yönetmek için prefrontal kortekse dayalı yürütücü işlevleri güçlendirmeyi amaçlar.
Etimoloji
İngilizce 'behavioral' (davranışsal, Latince 'behavior' [davranış] kökünden) + 'weight' (ağırlık, Cermen kökenli) + 'control' (kontrol, Fransızca 'contrôle') + 'therapy' (terapi, Yunanca 'therapeia' [iyileştirme, bakım]).
Karıştırmayın
Bilişsel Davranşçı Terapi (BDT) geniş bir spektruma sahipken, bu terim spesifik olarak enerji dengesini değiştirecek yaşam tarzı ve alışkanlık değişikliklerine odaklanır. Diyet programlarından farkı, diyet listesi dayatmak yerine beslenme davranışını yöneten bilişsel ve çevresel süreçleri hedeflemesidir.