Davranışsal Onkoloji
Behavioral Oncology
Tanım
Kanser tanısı alan bireylerin hastalık süreçlerindeki davranışsal, psikolojik ve sosyal faktörleri inceleyen ve müdahaleler geliştiren disiplin arası bir sağlık psikolojisi alt dalıdır.
Örnek Vaka / Uygulama
Evre 3 meme kanseri tanısı alan 48 yaşındaki bir hastanın, adjuvan kemoterapi protokollerine karşı geliştirdiği anticipatuar (beklentiye dayalı) bulantı ve tedavi reddi davranışlarının, bilişsel davranışçı terapi (BDT) temelli sistematik duyarsızlaştırma ve gevşeme teknikleriyle modifiye edilmesi.
Derin Analiz
Davranışsal onkoloji, neoplazmların etiyolojisinden, erken teşhisine ve palyatif bakım süreçlerine kadar uzanan geniş bir yelpazede, psikolojik değişkenlerin somatik morbidite ve mortalite üzerindeki etkilerini ampirik olarak inceler. Kronik stresin hipotalamus-hipofiz-adrenal (HPA) ekseni ve sempatik sinir sistemi üzerindeki kronik aktivasyonunun immünolojik yanıta (örneğin doğal katil hücre aktivitesi ve sitokin profilleri) etkilerini nöroendokrinolojik düzeyde ele alır. Tedavi uyuncu, yaşam kalitesinin optimize edilmesi ve yaşam sonu bakım süreçleri bu alanın metodolojik odağını oluşturur.
Etimoloji
İngilizce 'behavior' (davranış, Orta İngilizce 'behavour') ve 'oncology' (onkoloji, Yunanca 'onkos' [tümör, kitle] + 'logia' [bilim]) kelimelerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Psiko-onkoloji ile sıklıkla eşanlamlı kullanılır; ancak psiko-onkoloji daha geniş bir spektrumu kapsarken (duygusal ve sosyal boyutlar), davranışsal onkoloji özellikle yaşam tarzı, uyum ve davranışsal müdahalelere odaklanır.