Dikkat Ağları Testi
Attention Network Test (ANT)
Tanım
Dikkat kuramının uyarılma, yönelme ve yürütücü kontrol alt bileşenlerinin verimliliğini bağımsız olarak ölçen bilgisayar tabanlı nöropsikolojik test.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik ortamda DEHB tanısı değerlendirilen 10 yaşında bir çocuk, ekrana bakarak sağa veya sola dönük balık oklarının yönünü bildirirken çevredeki çelendirici balıklara rağmen reaksiyon süresi ve hata oranları üzerinden test edilir. Çocuğun yürütücü kontrol indeksindeki yavaşlama, prefrontal korteksteki gelişimsel gecikmenin veya inhibitör kontrol zayıflığının kantitatif bir göstergesi olarak raporlanır.
Derin Analiz
Dikkat Ağları Testi (ANT), Posner'ın dikkat modelleri ile anatomik nörogörüntüleme verilerini birleştiren hibrit bir paradigma sunar. Paradigma; katılımcıların merkezi bir hedef uyarıcıya (ok yönü gibi) yanıt verirken, hedef öncesi sunulan ipuçlarının (cue) ve çelendiricilerin (flanker) etkisini ölçer. Uyarılma ağı (alerting) sağ frontal ve paryetal yapıların noradrenerjik tonusuna dayanırken; yönelme ağı (orienting) parietal korteks ve pulvinar nükleus ile ilişkilidir. Yürütücü işlevler (executive function) ise anterior singulat korteks ve prefrontal korteks devrelerince yönetilir. Test, bu üç bağımsız sistemin eşzamanlı ve çakışmalı işleyişini kronometrik veriler üzerinden net bir biçimde ayrıştırır.
Etimoloji
İngilizce 'attention' (latince *attentio* - yönelmek, odaklanmak) + 'network' (ağ) + 'test' kelimelerinin birleşiminden oluşan bileşik bir psikometri terimidir. Jin Fan ve meslektaşları tarafından 2002 yılında literatüre kazandırılmıştır.
Karıştırmayın
Sürekli Performans Testi (CPT) ile sıklıkla karıştırılır; CPT genel uyanıklık ve vigilansı uzun süreli ölçerken, ANT dikkatin üç farklı anatomik alt ağını (uyarılma, yönelme, yürütücü) spesifik olarak ayrıştırır.