Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Disosiyatif Fug

Dissociative Fugue

Tanım

Bireyin evinden veya rutin çevresinden ani ve beklenmedik şekilde uzaklaşması, geçmişini hatırlamaması ve sıklıkla yeni bir kimlik edinmesiyle karakterize disosiyatif durum.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik bir vakada, yoğun ve ailevi baskılar altındaki bir muhasebeci, sabah evden çıktıktan sonra yerine hiç varmaz. Üç hafta sonra başka bir şehirde, tamamen farklı bir isimle bir kafede garsonluk yaparken polis tarafından bulunur; geçmişine dair hiçbir şey hatırlamamaktadır.

Derin Analiz

Klinik psikoloji ve psikiyatri bağlamında disosiyatif fug, entegre bilinç, bellek ve kimlik hissinin ani bir kopuş yaşamasını temsil eder. DSM-IV-TR döneminde müstakil bir tanı olarak yer alırken, DSM-5 ve güncel nosolojide disosiyatif amnezinin bir alt özelliği olarak ele alınmaktadır. Nörobiyolojik olarak, stresle tetiklenen hipotalamik-hipofiz-adrenal (HPA) eksen aşırı aktivasyonunun ve prefrontal korteksin otobiyografik bellek erişimini geçici olarak bloke etmesinin bir sonucu olduğu düşünülmektedir. Birey, fiziksel olarak seyahat ederken dahi bu durumun çoğunlukla farkında değildir; ta ki fug durumu sonlanıp otobiyografik bellek geri dönene kadar.

Etimoloji

Latince 'dissociare' (ayırmak, çözmek) ve 'fuga' (kaçış, uçuş) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Simülasyon (kazanç elde etmek için bilinçli yalan söyleme) ile karıştırılır; disosiyatif fugta ise tam bir bilinç dışı amnezi ve otobiyografik kimlik yitimi söz konusudur.