Distimik Bozukluk
Dysthymic Disorder
Tanım
Major depresif bozukluğa kıyasla daha hafif şiddette seyreden ancak en az iki yıl süren kronik bir duygudurum bozukluğudur.
Örnek Vaka / Uygulama
34 yaşında bir yazılımcı olan danışan, son dört yıldır sürekli bir yorgunluk, hayattan keyif alamama, uyku kalitesinde düşüş ve geleceğe dair umutsuzluk şikayetleriyle başvurmuştur. Danışan bu durumu 'Ben hep böyle mutsuz ve yorgun bir insan oldum' şeklinde karakter özellikleriyle açıklamaya çalışmaktadır. Klinik değerlendirmede, semptomların süreklilik arz ettiği ancak tam ölçütlerde bir majör depresif epizod kriterini doldurmadığı, dolayısıyla distimik seyrin hakim olduğu saptanmıştır.
Derin Analiz
Distimik bozukluk, DSM-5 ve DSM-5-TR ile birlikte 'Kalıntı/Kalıcı Depresif Bozukluk' (Persistent Depressive Disorder) çatısı altında konsolide edilmiştir. Klinik pratikte bu tablo, hastanın yaşamının büyük bir bölümünde süregelen bir çökkünlük, düşük enerji, yetersizlik hissi ve hedonia kaybı ile karakterizedir. Nörobiyolojik düzeyde, monoaminerjik nörotransmitter sistemlerinin (özellikle serotonin ve norepinefrin) uzun süreli düzensizliği ve hipotalamik-pitüiter-adrenal (HPA) aksının kronik hiperaktivitesi temel patofizyolojik mekanizmalar arasında yer alır. Akut majör depresyon atağına kıyasla semptomlar daha silik seyretse de, işlevsellik üzerindeki kümülatif ve aşındırıcı etkisi bireyin sosyal ve mesleki yaşamını derinden tahrip eder.
Etimoloji
Antik Yunanca 'dys-' (zor, kötü, bozuk) ve 'thymos' (ruh hali, duygu, töz) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir; kelime anlamı itibarıyla 'kronik olarak bozulmuş veya düşük ruh hali'ni ifade eder.
Karıştırmayın
Majör Depresif Bozukluk (Distimi daha hafif ama kroniktir, majör depresyonda ise dönemsel ve şiddetli ataklar görülür) ve Siklotimik Bozukluk (Distimi sadece çökkün yönlü bir süreklilik arz ederken, siklotimide hipomanik ve hafif depresif dalgalanmalar birbirini izler).