Dopa Dekarboksilaz
Dopa Decarboxylase
Tanım
Diyetle alınan tirozin amino asidinin katekolamin metabolizmasındaki ara basamakta L-dopa'yı dopamine dönüştüren kritik bir enzimdir.
Örnek Vaka / Uygulama
Parkinson hastalarına sadece L-dopa verildiğinde, bu ilaç beyne ulaşmadan önce periferik dokulardaki dopa dekarboksilaz tarafından hızla dopamine dönüştürülür ve kan-beyin bariyerini geçemez; bu nedenle tedaviye karbidopa gibi periferik bir dopa dekarboksilaz inhibitörü eklenerek ilacın merkezi sinir sistemine ulaşması sağlanır.
Derin Analiz
Dopa dekarboksilaz (aynı zamanda aromatik L-amino asit dekarboksilaz olarak da bilinir), nörotransmitter sentezinde hayati bir katalitik rol oynar. Tirozin hidroksilaz tarafından tirozin'den üretilen L-dopa'yı doğrudan dopamine çevirir. Dopaminerjik nöronlarda nihai ürün dopamin iken; adrenerjik ve noradrenerjik yollarda bu molekül, ileri enzimsel süreçler (dopamin beta-hidroksilaz ve feniletanolamin N-metiltransferaz) aracılığıyla norepinefrin ve epinefrine dönüşüm için temel basamağı oluşturur. Enzimin aktivitesi, Parkinson hastalığı gibi dopaminerjik yetersizlikle karakterize durumların farmakolojik tedavisinde (örneğin levodopa uygulamaları ile periferik dekarboksilaz inhibitörlerinin kombine kullanımı) klinik hedef olarak büyük önem taşır.
Etimoloji
Neo-Latince kökenli olup, dihidroksifenilalanin (dopa) bileşiğinin adından ve kimyasal bir fonksiyon olan karboksil grubunun uzaklaştırılmasını belirten 'dekarboksilaz' (de- [uzaklaştırma] + karboksil + -az [enzim son eki]) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Tirozin hidroksilaz (tirozini L-dopa'ya dönüştüren hız kısıtlayıcı öncül enzim) ve dopamin beta-hidroksilaz (dopamini norepinefrine dönüştüren sonraki aşama enzimi) ile sıklıkla karıştırılır.