Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Droperidol

Droperidol

Tanım

Cerrahi premedikasyon, anestezi idamesi ve akut psikotik ajitasyonun acil tedavisinde kullanılan, hızla etki eden butirofenon sınıfı bir antidopaminerjik ajan.

Örnek Vaka / Uygulama

Acil servise aşırı ajite, etrafa saldırganlık gösteren ve akut psikotik atak geçiren bir hastanın getirilmesi durumunda, verbal veya oral yolla sakinleştirmenin imkansız olduğu acil müdahale senaryosunda hızlı sedasyon sağlamak amacıyla intramüsküler olarak uygulanır.

Derin Analiz

Droperidol, temel olarak merkezi sinir sistemindeki dopamin D2 reseptörlerini bloke ederek antipsikotik, sedatif ve antiemetik etkiler gösteren bir farmakolojik ajandır. Etki başlangıcının son derece hızlı olması, onu acil klinik durumlarda, özellikle şiddetli ajitasyon ve agresyon vakalarında tercih edilebilir kılmaktadır. Bununla birlikte, uzun süreli psikiyatrik idame tedavisindeki yeri sınırlıdır. Farmakodinamiği incelendiğinde, bulantı ve kusmanın önlenmesinde kemoreseptör tetikleyici bölge (CTZ) üzerindeki dopaminerjik antagonizma kritik rol oynamaktadır. Klinik kullanımda QT mesafesini uzatma potansiyeli ve buna bağlı torsades de pointes riski nedeniyle kognitif ve klinik yönetimde dikkatli bir elektrokardiyografik takip gerektirir.

Etimoloji

Fransızca 'dropéridol' kökenlidir; butirofenon sınıfı kimyasal türevlerine atıfta bulunan farmakolojik adlandırma kurallarına dayanır.

Karıştırmayın

Haloperidol (benzer butirofenon yapısına sahip olsa da etki süresi ve klinik endikasyon öncelikleri farklıdır), Diazepam (GABAerjik mekanizmayla etki eder, antidopaminerjik değildir).