Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

İlişki Ölçüsü

Measure Of Association

Tanım

İki veya daha fazla değişken arasındaki ilişkinin derecesini ve gücünü nicel olarak ifade eden istatistiksel indekslerin genel adı.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir klinik psikoloğun Beck Depresyon Envanteri ile Günlük Stres Skorları arasındaki doğrusal ilişkinin gücünü incelemek amacıyla Pearson korelasyon katsayısını hesaplaması.

Derin Analiz

İlişki ölçüleri, çok değişkenli veri analitiğinde ve psikometrik test geliştirme süreçlerinde, değişkenlerin birlikte değişim (kovaryans) miktarını standartlaştırılmış bir formata dönüştürür. Korelasyon katsayıları (örneğin Pearson Çarpım-Moment veya Spearman Sıra Farkları) bu kategorinin en yaygın temsilcileridir. Parametrik ve non-parametrik veri yapılarında, değişkenlerin ölçek türüne (nominal, ordinal, aralık, oran) göre uygun katsayının seçilmesi, istatistiksel çıkarımın geçerliliği açısından kritik bir metodolojik adımdır. Nörogörüntüleme verilerinden psikolojik test puanlarına kadar geniş bir yelpazede nedensellik kurmadan iki olgu arasındaki ortak varyansı saptamak için kullanılır.

Etimoloji

Latince 'mensura' (ölçü, ölçüm) ve 'associare' (birleştirmek, bağlamak; ad socius [ortak, yoldaş]) köklerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Etki büyüklüğü (effect size) ile sıklıkla karıştırılır; ilişki ölçüsü iki değişkenin birlikte değişimini incelerken, etki büyüklüğü genellikle gruplar arası farkın büyüklüğünü veya müdahalenin gücünü quantifiye eder.