İmajinal Maruz Bırakma
İmaginal Exposure
Tanım
Anksiyete bozukluklarının tedavisinde, korku uyandıran uyarıcının veya travmatik anının danışanın zihninde canlı bir şekilde canlandırılarak ele alınmasını içeren bilişsel-davranışçı bir maruz bırakma terapisi tekniğidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Trafik kazası sonrası posttravmatik stres bozukluğu (PTSD) tanısı alan bir danışanın, kazanın gerçekleştiği anı (çarpışma sesi, cam kırıkları, panik hissi) terapistin güvenli odasında gözleri kapalı şekilde detaylı ve şimdiki zamanda anlatarak zihninde yeniden deneyimlemesi.
Derin Analiz
İmajinal maruz bırakma, özellikle doğrudan (in vivo) maruz bırakmanın etik, fiziksel veya pratik olarak imkansız olduğu durumlarda (örneğin şiddetli travmatik yaşantılar veya felaket senaryoları) başvurulan temel bir klinik müdahaledir. Terapist rehberliğinde yürütülen bu süreçte, danışan korkulan anıyı veya nesneyi tüm duyusal detaylarıyla (görsel, işitsel, somatosasoryal) zihninde yeniden kurgular. Nörobiyolojik düzeyde bu teknik, amigdalanın hiperaktif tehdit tepkisini söndürmeyi (extinction) ve ventromedial prefrontal korteksin (vmPFC) korku anılarını yeniden yapılandırma (fear memory reconsolidation) kapasitesini aktive etmeyi hedefler. Sürekli ve kontrollü zihinsel temas, korku tepkisinin alışma (habituasyon) mekanizmasıyla zamanla zayıflamasını sağlar.
Etimoloji
Latince 'imago' (görüntü, suret) sözcüğünden türetilen imajinasyon kavramı ile Orta İngilizce kökenli 'exponere' (açığa çıkarmak, maruz bırakmak) fiilinin birleşiminden oluşmuştur.
Karıştırmayın
In vivo maruz bırakma (gerçek yaşamdaki fiziksel nesne veya durumlarla doğrudan yüzleşme) ile karıştırılır; imajinal maruz bırakma tamamen zihinsel imgeler ve içsel temsiller üzerinden yürütülür.
Keşfetmeye Devam Edin
İn Vivo Maruz Bırakma
İn Vivo Exposure
Fobi, OKB ve kaygı bozukluklarının tedavisinde, danışanın kaygı uyandıran uyarıcılarla güvenli ve kontrollü bir şekilde gerçek dünyada doğrudan yüzleştirildiği maruz bırakma terapisi türüdür.
İncele
Maruz Bırakma Ve Tepki Önleme
ERP
Obsesif-kompulsif bozukluk tedavisinde altın standart kabul edilen, hastanın korktuğu uyarıcılara maruz kalmasını sağlarken kompulsif ritüellerini gerçekleştirmesini engelleyen kanıta dayalı Bilişsel Davranışçı Terapi yöntemidir.
İncele