Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

İmpostor Sendromu

İmpostor Syndrome

Tanım

Bireyin elde ettiği başarıları içselleştiremeyerek kendisini sürekli bir sahtekar gibi hissetmesi ve başarılarını dışsal etkenlere ya da şansa bağlaması durumu.

Örnek Vaka / Uygulama

Uluslararası bir dergide makalesi kabul edilen ve akademik kadroya atanan bir doçentin, bu başarının jüri üyelerinin bir hatası veya tesadüf eseri gerçekleştiğine inanarak kendisini meslektaşları arasında bir 'sahtekar' gibi hissetmesi ve tebrikleri kabul edememesi.

Derin Analiz

Bilişsel ve klinik psikoloji bağlamında imposter sendromu, kişinin nesnel başarılarına ve yetkinlik kanıtlarına rağmen zihinsel veya profesyonel düzeyde sahtekarlık yaptığı inancıyla karakterize bir bilişsel çarpıtma modelidir. Nörobiyolojik açıdan, bu durum genellikle aşırı aktif amigdala yanıtları ve ön singulat korteksteki hata izleme mekanizmalarının işlevselliği ile ilişkilendirilir. Birey, her an 'açığa çıkacağı' korkusuyla (fraudulence fear) kronik bir kaygı döngüsü yaşar ve bu durum mükemmeliyetçilik veya aşırı çalışma (overworking) ile telafi edilmeye çalışılır.

Etimoloji

İngilizce 'impostor' (sahtekar, dolandırıcı) sözcüğünden ve Latince 'imponere' (aldatmak, kandırmak) fiilinden türetilmiş, psikoloji literatürüne kazandırılmış modern bir tanımdır.

Karıştırmayın

Düşük özgüven ile karıştırılır; ancak özgüven genel bir yetersizlik hissiyken, impostor sendromu yüksek yetkinliğe rağmen başarıyı kabullenememe ve sahtekarlık algısı üzerine kuruludur.