Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Irk

Breed

Tanım

Aynı türün üyelerinden belirli fenotipik, davranışsal ve genetik özellikleriyle ayrılan, genellikle yapay seçilim yoluyla elde edilmiş alt grup.

Örnek Vaka / Uygulama

Köpeklerde korku reaksiyonlarının kalıtımını inceleyen bir davranış genetiği laboratuvarında, Border Collie ve Basset Hound ırklarının nesiller boyu gösterdikleri farklı gütme ve yönelim tepkilerinin karşılaştırmalı analizi.

Derin Analiz

Biyolojik ve davranışsal bilimlerde ırk (breed), doğal süreçlerle oluşan alt türlerden (subspecies) farklı olarak, insan müdahalesi veya kontrollü genetik izolasyon yoluyla sabitlenen özellikler kümesini ifade eder. Evcil hayvan popülasyonlarında homojen fenotip ve davranış kalıplarının kalıtımını inceleyen davranış genetiği ve zootekni çalışmalarının temelini oluşturur. İnsan popülasyonları için 'ırk' kavramı sosyopolitik ve antropolojik bağlamda ele alınırken, davranış bilimlerinde bu terim daha çok seçici üretim ve fenotipik varyasyon dinamiklerini incelemek amacıyla kullanılır.

Etimoloji

Eski İngilizce 'brēdan' (çoğaltmak, üretmek, beslemek) fiilinden türetilmiştir; Germen kökenli olup evcil hayvanların neslinin devam ettirilmesi bağlamından evrilmiştir.

Karıştırmayın

Alt tür (subspecies) ile karıştırılır; alt türler coğrafi izolasyonla doğal olarak evrilirken, ırk genellikle insan güdümlü seçici üretimle ortaya çıkar.