Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Mezosistem

Mesosystem

Tanım

Urie Bronfenbrenner'ın ekolojik sistemler kuramında, bireyin doğrudan etkileşimde bulunduğu iki ya da daha fazla mikro sistem (örneğin aile ve okul) arasındaki etkileşimleri ve bağları kapsayan katmandır.

Örnek Vaka / Uygulama

Yedi yaşındaki Can'ın ev ortamı ile ilkokuldaki sınıf ortamı arasındaki etkileşim bir mezosistem örneğidir. Can'ın öğretmeni ile annesinin düzenli olarak iletişim kurması, ortak kurallar koyması ve birbirlerini desteklemesi (güçlü bir mezosistem bağı), Can'ın okula uyumunu kolaylaştırır ve kaygısını azaltır. Buna karşın, evde benimsenen disiplin anlayışı ile okulunki taban tabana zıt olduğunda, çocuk mezosistemik çatışma yaşar ve davranış sorunları sergileyebilir.

Derin Analiz

Gelişimsel psikoloji ve ekolojik sistemler teorisi bağlamında mezosistem, bireyin gelişim yolculuğunda izole ortamlarda bulunmadığını, aksine mikrosistemler arası köprülerin niteliğinin kritik bir rol oynadığını savunur. Örneğin, bir çocuğun ebeveynleri ile öğretmenleri arasındaki iletişim kalitesi (veli-okul dinamikleri), çocuğun akademik ve sosyal gelişimini doğrudan biçimlendirir. Bu sistemlerin birbiriyle uyumlu (sinerjik) ya da çatışmalı (diskordan) olması, bireyin stres düzeyini, uyum kapasitesini ve bilişsel gelişim hızını doğrudan modüle eder. Nörobiyolojik düzeyde ise bu çevresel tutarlılık veya tutarsızlıklar, çocuğun stres yanıt sistemini (HPA aksı) ve sosyal biliş devrelerini şekillendirir.

Etimoloji

Yunanca 'meso-' (orta, ara) ve Latince 'systema' (düzen, sistem) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir; gelişimsel ekolojide iki farklı sistem arasındaki ara bağlantı alanını ifade eder.

Karıştırmayın

Mikrosistem (bireyin doğrudan etkileşimde bulunduğu tekil ortam, örn. sadece aile veya sadece sınıf) ve ekzosistem (bireyin doğrudan bulunmadığı ancak gelişimini dolaylı olarak etkileyen dış çevre, örn. ebeveynin iş yeri) ile sıkça karıştırılır. Mezosistem bu iki ya da daha fazla mikrosistemin *arasındaki bağı* inceler.

Keşfetmeye Devam Edin

Mikrosistem

Microsystem

Bireyin doğrudan etkileşim içinde olduğu; aile, okul, akran grubu ve iş yeri gibi en yakın çevresel katmanı tanımlayan ekolojik sistemler teorisi kavramıdır.

İncele

Makrosistem

Macrosystem

Ekolojik sistemler kuramında, gelişmekte olan bireye en uzak konumda bulunan ancak diğer tüm sistemleri dolaylı veya doğrudan kuşatan; geniş toplumun değerlerini, geleneklerini ve sosyokültürel özelliklerini içeren çevresel etki katmanıdır.

İncele

Kronosistem

Chronosystem

Ekolojik sistemler kuramında, bireyin gelişimi üzerinde zaman içinde meydana gelen değişimleri ve süreklilikleri kapsayan çevresel katmandır.

İncele