Pekiştirmek
Reinforce
Tanım
Bir davranışın olasılığını veya gelecekteki tekrarlanma sıklığını, o davranışın ardından gelen bağımlı bir uyarıcı (pekiştireç) aracılığıyla artırma süreci.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik ortamda panik bozukluk tedavisinde agorafobik kaçınma davranışlarını azaltmaya çalışan bir terapistin, hastanın korktuğu alanlara kısa süreli maruz kalışlarını her defasında onaylayıp cesaretlendirici sosyal geri bildirimler vererek bu adaptif adımların tekrarlanma olasılığını artırması.
Derin Analiz
Deneysel psikoloji ve davranış bilimi literatüründe pekiştirmek, Skinnerci operant koşullamanın temel taşıdır. Klasik koşullanmadaki uyarıcı eşleşmesinden farklı olarak, burada organizmanın aktif bir eylemi ile çevresel sonuçları arasında nedensel bir kontingens (koşul bağımlılığı) kurulur. Nörobiyolojik düzeyde bu süreç, mezolimbik dopaminerjik yolağın aktivasyonu ve nükleus akkumbens üzerinden ödül-beklenti döngülerinin güçlendirilmesi ile karakterizedir. Davranışın kalıcılığını belirleyen en kritik parametreler ise pekiştirmenin tarifeleri (sabit/değişken oranlı veya aralıklı) ve davranış ile uyarıcı arasındaki zamansal yakınlıktır.
Etimoloji
Latince kökenli 're-' (tekrar, yoğunlaştırma) ve 'infortiare' (güçlendirmek, sağlamlaştırmak; 'fortis' yani güçlü kelimesinden türetilmiştir) fiillerinin birleşiminden evrilmiştir.
Karıştırmayın
Ödül (Reward) ve Ceza (Punishment) kavramlarıyla sıklıkla karıştırılır. Ödül öznel bir hoşnutluk nesnesiyken, pekiştirme nesneden bağımsız olarak davranışın frekansını artırma işlevsel sonucudur. Ceza ise davranışın olasılığını azaltmayı hedefler, pekiştirmek ise her zaman artırır.
Keşfetmeye Devam Edin
Pekiştireç
Pekiştireç
Reinforcer
Bir davranışın ardından gelerek o davranışın ileride tekrarlanma sıklığını veya olasılığını artıran herhangi bir uyarıcı veya koşul.
İncele