Sağlık Taraması
Health Screening
Tanım
Belirti göstermeyen ancak risk altında bulunan bireyler üzerinde, olası bir hastalık veya bozukluğu erken evrede tespit etmek amacıyla uygulanan test ve muayene prosedürleri.
Örnek Vaka / Uygulama
Birinci basamak sağlık hizmetlerinde, yakın zamanda eşini kaybeden 65 yaşındaki bir bireye herhangi bir psikiyatrik yakınması sorulmaksızın rutin bir Geriatrik Depresyon Ölçeği (GDS) uygulanması ve skorun eşik değerin üstünde çıkması üzerine detaylı klinik mülakata yönlendirilmesi.
Derin Analiz
Halk sağlığı, epidemiyoloji ve klinik psikolojinin kesişim kümesinde yer alan sağlık taraması, asemptomatik popülasyonda patolojinin latent (gizli) evresini yakalamayı hedefler. Tanısal (diagnostic) süreçlerden temel farkı, kesin bir tanı koymaktan ziyade riskli vakaları 'ayıklamak' ve ileri değerlendirme için yönlendirmek (triage) olmasıdır. Psikiyatrik ve klinik bağlamda ise depresyon, anksiyete, demans veya nörogelişimsel bozuklukların erken taranması (örn: BDI, PHQ-9 ölçekleri ile), morbidite oranlarını düşürmede ve müdahale penceresini genişletmede kritik bir istatistiksel ve klinik filtre görevi üstlenir.
Etimoloji
İngilizce 'health' (Eski İngilizce 'hǣlþ' [sağlık, bütünlük]) ve 'screening' (Eski Fransızca 'eskrener' [ayıklamak, elemek, süzmek]) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Tanısal Test (Diagnostic testing) ile karıştırılır; tanı testi semptom gösteren hastaya kesin tanı koymak için yapılırken, tarama testi asemptomatik kişiye risk analizi için uygulanır.