Somatostatin
Somatostatin
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Akromegali tanısı almış bir hastada, hipofiz bezindeki benign bir tümör (adenom) aşırı miktarda büyüme hormonu (GH) salgılamaktadır. Bu durum kemiklerin, iç organların ve yumuşak dokuların anormal büyümesine yol açar. Kliniğin bu patolojik salınımı durdurmak için hastaya yarılanma ömrü uzatılmış sentetik bir somatotropin salınım inhibitör analogu (oktreotid) reçete etmesi ve bu sayede serum GH ve IGF-1 düzeylerinin baskılanarak iskelet sistemi üzerindeki proliferatif etkilerin kontrol altına alınması.
Derin Analiz
Somatostatin (somatotropin salınımını inhibe edici faktör - SRIF), endokrin sistemde temel olarak inhibitör bir homeostatik kontrol mekanizması işlevi görür. Nöroendokrin yollarda, santral sinir sisteminde bir nöyromodülatör olarak görev yaparken, periferde parakrin ve otokrin yollarla hedef hücrelerin salgı aktivitesini sınırlar. Hipotalamustaki periventriküler çekirdekten salındığında adenohipofizden büyüme hormonu (somatotropin) salınımını engeller. Pankreasta ise Langerhans adacıklarındaki delta (D) hücreleri tarafından üretilerek, alfa hücrelerinden glukagon ve beta hücrelerinden insülin salgılanmasını parakrin yolla baskılar; bu durum postprandial glukoz homeostazının ince ayarında kritik bir rol oynar. Ayrıca mide, bağırsak ve safra kesesi gibi gastrointestinal organlarda da salgı ve motiliteyi azaltarak sindirim kinetiğini yavaşlatır. Farmakolojik olarak sentetik analogları (oktreotid vb.), akromegali ve nöroendokrin tümörlerin tedavisinde aşırı hormon salınımını kontrol altına almak amacıyla klinik pratikte etkin bir şekilde kullanılmaktadır.
Etimoloji
Antik Yunanca 'soma' (σῶμα - beden, gövde) ve 'statikos' (στατικός - durduran, dengeleyen, stabil kılan) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Somatotropin (büyüme hormonu) ile sıkça karıştırılır; somatotropin büyüme hormonunun kendisiyken, somatostatin bu hormonun salınımını durduran inhibitör faktördür.
Keşfetmeye Devam Edin
Somatotropin
Somatotropin
Somatotropin
Anterior hipofiz bezinin asidofil hücreleri tarafından salgılanan ve somatik büyüme ile metabolik süreçleri düzenleyen ana peptit hormon.
İncele
İnsülin
İnsülin
İnsulin
Pankreasın beta hücreleri tarafından salgılanan ve glukozun hücre zarından geçişini kolaylaştırarak kan şekerini düzenleyen polipeptit yapılı bir hormondur.
İncele
Glukagon
Glukagon
Glucagon
Pankreastaki alfa hücreleri tarafından salgılanan, glikojenolizi ve glukoneogenezi tetikleyerek kan şekeri seviyesini artıran bir peptid hormondur.
İncele