Taşdırma
Flooding
Tanım
Bireyin anksiyete üreten bir uyaranla veya durumla, herhangi bir kaçınma veya rahatlatma girişimi olmaksızın, doğrudan ve maksimum yoğunlukta maruz bırakıldığı bir davranış terapisi tekniğidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Yükseklik korkusu (akrofobi) olan bir danışanın, terapist eşliğinde, güvenli ancak çok yüksek bir cam terasta anksiyetesi kendi kendine sönene kadar (kaçış yapmadan) saatlerce kalmasının sağlanması.
Derin Analiz
Taşdırma, temelini klasik koşullanma ve sönme (extinction) prensiplerinden alır. Klasik maruz bırakma seanslarında anksiyete zamanla azalırken (alışma), taşdırma terapisinde birey korkulan uyaranla uzun süre baş başa bırakılır. Amaç, kaçınma davranışının pekişmesini engellemek ve uyaranın anksiyete tetikleme gücünü tüketmektir. Nörobiyolojik düzeyde, amigdalanın aşırı uyarılması ve prefrontal korteksin bu uyarımı baskılayarak yeni bir güvenlik belleği oluşturması (anksiyete tepkisinin sönmesi) hedeflenir. Güçlü bir sempatik sistem aktivasyonu yarattığı için klinik uygulamada sıkı bir ön değerlendirme gerektirir.
Etimoloji
İngilizce kökenli bir terim olup, 'flood' (sel basmak, suyla doldurmak) fiilinden türetilmiştir. Davranışçı ekolde, korku uyaranının bireyin zihnini veya duyularını bir sel gibi 'kaplaması' metaforuna dayanır.
Karıştırmayın
Sistematik duyarsızlaştırma ile sıklıkla karıştırılır. Sistematik duyarsızlaştırma kademeli ve gevşeme teknikleriyle desteklenen bir süreçken, taşdırma ani, doğrudan ve maksimum yoğunluktadır.