Whitehall Çalışmaları
Whitehall Studies
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Üniversite hastanesinde çalışan üst düzey bir cerrahın, yoğun çalışma saatlerine rağmen hastane yönetiminde yüksek özerkliğe sahip olması nedeniyle koroner arter hastalığı riskinin, aynı hastanede düşük statülü ve karar mekanizmalarına katılamayan bir tıbbi sekretere kıyasla istatistiksel olarak daha düşük çıkması.
Derin Analiz
Whitehall Çalışmaları, sosyal epidemiyoloji ve sağlık psikolojisi literatürünün en önemli kilometre taşlarındandır. İlk çalışma (Whitehall I, 1967), alt kademe çalışanların üst kademelere kıyasla anlamlı derecede daha yüksek ölüm oranlarına sahip olduğunu göstermiş; bu durum geleneksel risk faktörleri (sigara, obezite, kolesterol) kontrol edildiğinde bile geçerliliğini korumuştur. İkinci çalışma (Whitehall II, 1985), bu ölüm ve hastalık hiyerarşisinin arkasındaki mekanizmaları aydınlatmak amacıyla psikososyal faktörlere odaklanmıştır. Bulgular, iş üzerinde kontrol eksikliği, düşük karar verme özerkliği, kronik iş stresi ve hiyerarşik eşitsizliğin; sempatik sinir sistemi ve hipotalamus-hipofiz-adrenal (HHA) aksı üzerinden kronik kortizol salınımına, dolayısıyla kardiyovasküler patolojilere ve metabolik sendroma yol açtığını ampirik olarak kanıtlamıştır.
Etimoloji
İngiltere'de devlet dairelerinin ve bakanlıkların yoğunlaştığı Londra'daki Whitehall caddesinden türetilmiştir; İngiliz kamu yönetimi hiyerarşisini simgeleyen bir mekansal metonimdir.
Karıştırmayın
Keşfetmeye Devam Edin
Biyofili
Biyofili
Biophilia
İnsanın doğal dünyaya ve diğer canlı formlarına karşı taşıdığı doğuştan gelen, evrimsel temelli çekim ve bağ kurma eğilimidir.
İncele
Kültürel Determinizm
Kültürel Determinizm
Cultural Determinism
Bireysel ve toplumsal davranış kalıplarının, tutumların ve bilişsel süreçlerin büyük ölçüde içinde yaşanılan toplumun kültürel, ekonomik ve sosyal yapıları tarafından şekillendirildiğini savunan teori.
İncele
Algısal Sürdürme
Algısal Sürdürme
Perceptual Maintenance
Çevresel tasarımda, duyusal işlevleri kolaylaştırmak ve gerçekleştirilen faaliyet için uygun düzeyde algısal uyarım sağlamak amacıyla bir mekanın inşası veya düzenlenmesidir.
İncele
Proattitüdinal Davranış
Proattitüdinal Davranış
Proattitudinal Behavior
Bir bireyin sahip olduğu mevcut tutum, inanç veya değerleriyle tam bir uyum ve tutarlılık gösteren eylemlerde bulunması.
İncele