Yönergesel Öğrenme
İnstructed Learning
Tanım
Kültürel öğrenmenin ikinci aşaması olup, daha yetkin bir bireyin, daha az yetkin bir bireye bilinçli olarak rehberlik etmesi ve talimat vermesi sürecidir.
Örnek Vaka / Uygulama
On yaşındaki bir çocuğun, ahşap işçiliğinde usta olan dedesinden çekiç ve keski kullanarak kuş evi yapmayı öğrenmesi bu süreci örneklendirir. Dede, çocuğa sadece işi yaparken göstermekle kalmaz ('Şimdi buraya vurmalısın'); çocuğun malzemeyi tutuş açısını ve ahşabın direncini nasıl algıladığını gözlemleyerek kendi zihinsel modeliyle çocuğunkini eşleştirmesini sağlar ('Keskiyi öyle tutarsan kayar, bak benim tuttuğum açıya dikkat et').
Derin Analiz
Michael Tomasello ve meslektaşları tarafından kültürel evrim ve sosyal biliş kuramları çerçevesinde kavramsallaştırılan yönergesel öğrenme, bilişsel gelişimin sosyokültürel temellerini açıklar. Bu süreç, öğrencinin yalnızca modeli gözlemlemesini veya taklit etmesini (imitative learning) değil, aynı zamanda eğiticinin görevi zihinsel olarak nasıl kavradığını kavramasını ve bunu kendi içsel temsilleriyle aktif olarak kıyaslamasını gerektirir. Nörobiyolojik düzeyde, bu mekanizma ayna nöron sistemlerinin ötesinde, yürütücü işlevleri, zihin kuramını (theory of mind) ve prefrontal korteksteki meta-bilişsel devreleri yoğun bir şekilde devreye sokar. Birey, eğiticinin niyetini ve bakış açısını içselleştirerek üst düzey kültürel araçları ve becerileri edinir.
Etimoloji
Latince 'instruere' (donatmak, eğitmek, yapılandırmak) fiilinden türetilen 'instruct' kökü ve Eski İngilizce 'leornian' (çalışmak, bilgi edinmek) kelimesinin birleşiminden meydana gelir.
Karıştırmayın
Taklitçi öğrenme (imitative learning) ile sıklıkla karıştırılır; taklitçi öğrenmede öğrenci modelin eylemini aracın hedefine odaklanarak kopyalarken, yönergesel öğrenmede eğiticinin niyetinin ve görevi kavrayış biçiminin aktif olarak anlaşılması ve kıyaslanması esastır.