YUKARI YÖNLÜ PYGMALİON ETKİSİ
Upward Pygmalion Effect
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Yeni atanan bir departman yöneticisi hakkında ekibinin 'oldukça vizyoner ve kriz yönetiminde harika' olduğuna dair güçlü bir ön yargı ve inanç beslemesi sonucunda, yöneticinin normalde sergilemeyeceği bir özgüvenle kararlar alması, toplantılarda daha lider nitelikli argümanlar öne sürmesi ve ekibin beklentilerini karşılayacak bir liderlik performansı sergilemeye başlaması.
Derin Analiz
Örgütsel psikoloji ve liderlik literatüründe incelenen bu fenomen, klasik Pygmalion etkisinin (öğretmenin öğrenciye veya yöneticinin asta olan inancının performansını artırması) aksine, etki mekanizmasının aşağıdan yukarıya doğru işlediğini gösterir. Astların zihnindeki lider prototipi ve beklentileri, liderin öz-algısını ve davranış repertuarını örtük olarak manipüle eder. Lider, grubun kendisine yüklediği yetkinlik ya da yetersizlik atıflarını (implicit followership theories) içselleştirerek, o yönde bir performans sergilemeye başlar. Bu durum, sosyal bilişteki önde gelen 'kendini gerçekleştiren kehanet' (self-fulfilling prophecy) mekanizmasının hiyerarşik tersine çevrilmiş bir tezahürüdür ve liderlik etkinliğinin tamamen bağımsız bir kişisel özellik olmadığını, grup dinamikleri tarafından ortaklaşa üretildiğini kanıtlar.
Etimoloji
Antik Yunan mitolojisinde heykeline aşık olan Kıbrıs Kralı Pygmalion'un isminden türetilen ve beklentilerin gerçeği şekillendirmesini ifade eden 'Pygmalion effect' kavramının, hiyerarşik yapıda alt kademeden üst kademeye doğru tersine işleyen formunu tanımlayan İngilizce 'upward' [yukarı yönlü] sıfatının birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Klasik Pygmalion etkisi (etkinin yukarıdan aşağıya doğru işlemesiyle ayrılır) ve Hawthorne etkisi (bireylerin izlendikleri için verimliliklerini artırması ile ayrılır).
Keşfetmeye Devam Edin
Ürün Test Etme
Ürün Test Etme
Product Testing
Yeni bir ürünün piyasaya sürülmesinden önce veya sonra tüketici tepkilerini ve performansını ölçme süreci.
İncele
İşi Yeniden Tasarlama
İşi Yeniden Tasarlama
Job Redesign
Çalışanların motivasyonunu, iş tatminini ve üretkenliğini artırmak amacıyla işin kapsamının, yöntemlerinin ve çalışma ortamının sistematik olarak yeniden yapılandırılması.
İncele
Eksper Gücü
Eksper Gücü
Expert Power
Bir bireyin, belirli bir alandaki üstün bilgi, beceri ve donanımına dayalı olarak diğerleri üzerinde kurduğu etki kapasitesi.
İncele
Scanlon Planı
Scanlon Planı
Scanlon Plan
Çalışanların üretim sorunlarının çözümüne katılımını teşvik eden ve elde edilen maliyet tasarrufu ile verimlilik artışını parasal bonuslar yoluyla tüm grupla paylaşan bir kazanç paylaşım programıdır.
İncele