Zayıflatılmış Pozitif Belirtiler
Attenuated Positive Symptoms
Tanım
Şizofreni spektrumunda, halüsinasyon, sanrı, bizar davranış veya kavramsal düşünce bozukluklarının tam klinik eşiğin altında, hafifletilmiş veya zayıflatılmış formda seyretmesi durumu.
Örnek Vaka / Uygulama
Yirmi iki yaşında bir üniversite öğrencisi, son altı aydır kalabalık bir ortama girdiğinde insanların kendisi hakkında fısıldaştığına dair anlık bir his yaşadığını ancak bunun mantıksız olduğunu kısa sürede fark edebildiğini belirtmektedir. Bu durum, tam teşekküllü bir referans sanrısı (delusion of reference) olmayıp, zayıflatılmış pozitif belirti kategorisinde değerlendirilen hafifletilmiş bir sanrıda inanç (delusional-like belief) örneğidir.
Derin Analiz
Klinik psikiyatri ve psikopatoloji bağlamında zayıflatılmış pozitif belirtiler, psikotik bozuklukların prodromal (öncül) evresinde veya klinik yüksek risk (ultra high risk) gruplarında sıklıkla gözlemlenir. Tam teşekküllü bir psikotik atağın şiddetine ulaşmamış olmakla birlikte, gerçeği değerlendirme yetisinde (reality testing) kısmi bir esneme veya sübjektif bir zorlanma barındırır. Nörobiyolojik olarak, mezolimbik dopaminerjik hiperaktivitenin henüz tam patolojik bir pik noktasına ulaşmadığı, ancak prefrontal korteksteki top-down (yukarıdan aşağıya) bilişsel kontrol mekanizmalarının duyusal girdileri filtrelemekte zorlandığı bir ara formu işaret eder. Bu belirtilerin varlığı, bireyin gelecekte bir psikotik bozukluk geliştirme olasılığını öngörmede kritik bir klinik göstergedir.
Etimoloji
Latince 'attenuare' (inceltmek, zayıflatmak, hafifletmek) + Latince 'positivus' (var olan, eklenen) + Yunanca 'symptōma' (başa gelen, belirti)
Karıştırmayın
Tam teşekküllü pozitif belirtiler (gerçeği değerlendirme yetisinin tamamen kaybolduğu klinik sanrı ve halüsinasyonlar) ile karıştırılır; ayırt edici nokta zayıflatılmış formlarda bireyin içgörüsünün kısmen korunuyor olmasıdır.