Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Zihinsel İşlev

Mental Function

Tanım

Düşünme, algılama veya akıl yürütme gibi her türlü bilişsel süreç veya aktivite.

Örnek Vaka / Uygulama

68 yaşındaki bir bireyin alışveriş listesini hatırlamakta zorlanması, yeni bir rotayı öğrenememesi ve karmaşık finansal hesaplamaları yaparken anlık bellek kapasitesinin düşmesi, zihinsel işlevlerin yaşa bağlı veya patolojik gerilemesine somut bir örnektir.

Derin Analiz

Zihinsel işlev, insan zihninin dış dünyadan gelen uyarıcıları işleme, kaydetme, değerlendirme ve bunlara uygun davranışsal veya bilişsel tepkiler üretme kapasitesinin tamamını ifade eder. Bilişsel psikoloji ve nöropsikolojide bu kavram; bellek, dikkat, yürütücü işlevler, lisan, görsel-uzamsal beceriler ve soyut akıl yürütme gibi alt bileşenlere ayrılarak incelenir. Nöral düzeyde, bu işlevlerin sürdürülmesi prefrontal korteks, limbik sistem ve duyusal korteksler arasındaki karmaşık sinaptik ağların eşzamanlı aktivasyonuna dayanır. Klinik değerlendirmelerde zihinsel işlevlerin kesintiye uğraması veya bozulması, organik beyin sendromları, nörodejeneratif hastalıklar ve psikiyatrik bozuklukların teşhisinde temel bir göstergedir.

Etimoloji

Latince 'mens' (zihin, akıl, düşünce) kökünden türetilen 'mentalis' sıfatı ile işlev, görev anlamındaki Latince 'functio' kelimesinin birleşiminden oluşmuştur.

Karıştırmayın

Zihinsel süreçler sıklıkla 'zekâ' ile karıştırılır; zekâ potansiyel kapasiteyi ifade ederken, zihinsel işlev bu kapasitenin anlık ve dinamik olarak işletilmesidir.