Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Akut Konfüzyonel Durum

Acute Confusional State

Tanım

Ajitasyon, bellek bozukluğu, yönelim kaybı ve deliryum belirtilerini içerebilen, sıklıkla şiddetli fiziksel veya ruhsal hastalıklar sonucunda ani olarak ortaya çıkan ağır bilinç bulanıklığı.

Örnek Vaka / Uygulama

78 yaşındaki bir erkek hasta, elektif diz protezi cerrahisinden sonraki ikinci akşamda hastane odasında aniden hemşireleri tanıyamaz hale gelmiş, IV kateterini çekmeye çalışmış, gece ve gündüz döngüsünün tamamen karıştığını ifade ederek odada hayali cisimler gördüğünü iddia etmiştir. Yapılan tetkiklerde hafif derecede üriner sistem enfeksiyonu ve hiponatremi saptanmış; altta yatan bu fizyolojik tetikleyicilerin tedavisiyle birlikte konfüzyonel durum 48 saat içinde tamamen gerilemiştir.

Derin Analiz

Akut konfüzyonel durum, beyin parankiminin metabolik, toksik veya enfeksiyöz insultlara karşı gösterdiği non-spesifik bir akut reaksiyonudur. Nörobiyolojik düzeyde genellikle retiküler aktive edici sistemin (RAS) ve kortikal entegrasyon ağlarının yaygın disfonksiyonu ile karakterizedir. Nörotransmitter düzeyinde asetilkolin eksikliği ve aşırı dopaminerjik aktivite tablonun ortaya çıkmasında merkezi rol oynar. Süreç, kronik demansiyel tabloların aksine saatler veya günler içinde dalgalanan bir seyir izler ve altta yatan primer tıbbi etiyolojinin ortadan kaldırılmasıyla geri döndürülebilir niteliktedir.

Etimoloji

Latince 'acutus' [keskin, sivri, ani] + 'confusio' [karışıklık, altüst olma] + 'status' [durum, hal]. Tıbbi ve psikiyatrik literatürde ani başlangıçlı bilişsel bozulmayı ifade etmek üzere türetilmiştir.

Karıştırmayın

Demans ile sıklıkla karıştırılır; temel fark demansın sinsi başlangıçlı ve ilerleyici (kronik), akut konfüzyonel durumun ise ani başlangıçlı ve dalgalı seyirli olmasıdır. Ayrıca şizofreniden, akut konfüzyonel durumda bilinç düzeyinde dalgalanma ve organik bir nedenin bulunmasıyla ayrılır.