Anti-müllerian Hormon
AMH
Tanım
Embriyogenez sürecinde erkek cinsiyet karakterlerinin gelişimini sağlamak üzere Müller kanallarının gerilemesini tetikleyen ve yetişkinlikte over rezervinin değerlendirilmesinde kritik bir biyobelirteç olarak kullanılan glikoprotein yapılı bir hormon.
Örnek Vaka / Uygulama
34 yaşında, çocuk sahibi olma isteğiyle kliniğe başvuran bir kadın hastanın over rezervini değerlendirmek amacıyla yapılan endokrinolojik panelde serum AMH düzeyi 0.8 ng/mL olarak saptanmıştır. Bu değer, yaş grubuna göre düşük bir over rezervine işaret ettiğinden, hekim yardımcı üreme tekniklerine (IVF) erken evrede geçilmesi yönünde klinik bir karar almıştır.
Derin Analiz
Endokrinoloji ve üreme biyolojisi bağlamında AMH, TGF-beta (Transforming Growth Factor-beta) süper ailesinin bir üyesidir. Normal embriyonik gelişim sırasında erkek fetüste testislerin Sertoli hücreleri tarafından salgılanarak dişi üreme organlarının öncülü olan Müller kanallarının apoptotik yolla yıkımını sağlar. Dişi bireylerde ise bu mekanizma çalışmadığı için Müller kanalları gelişerek uterus, fallop tüpleri ve vajinanın üst kısmını oluşturur. Postnatal dönemde AMH, özellikle kadınlarda granüloza hücreleri tarafından üretilir. Serum düzeyleri, bir kadının overlerindeki primordial folikül havuzunun büyüklüğüyle doğrudan korelasyon gösterir. Bu yönüyle reproduktif yaşlanmanın, over rezervinin ve in vitro fertilizasyon (IVF) protokollerine verilecek ovaryan yanıtın saptanmasında temel bir endokrinolojik göstergedir.
Etimoloji
Terim, Alman anatomist Johannes Peter Müller'in soyadından türetilen 'Müllerian' (Müller kanalları) yapısına karşı gelişen anlamındaki 'anti-' öneki ve 'hormon' (Yunanca hormōn [harekete geçiren]) sözcüklerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Folikül Stimüle Edici Hormon (FSH) ile sıklıkla karıştırılır; FSH adet döngüsünün belirli evrelerinde dalgalanma gösteren hipofiz kaynaklı bir gonadotropin iken, AMH menstruel siklus boyunca nispeten stabildir ve doğrudan overdeki folikül havuzunu yansıtır.