Baskı Altında Performans Düşüşü
Choking Under Pressure
Tanım
Yüksek performans gerektiren durumlardaki yoğun arzunun yol açtığı kaygı nedeniyle, bireyin mevcut kapasitesinin çok altında bir başarı sergilemesi durumu.
Örnek Vaka / Uygulama
Yıllardır yüzlerce kez sorunsuz bir şekilde penaltı atışı yapmış profesyonel bir futbolcunun, dünya kupası finalinde milyonların gözü önünde bu kritik vuruşu kalecinin kucağına nişanlaması veya kaçırması.
Derin Analiz
Baskı altında performans düşüşü, bilişsel psikoloji ve performans nörobilimi bağlamında iki temel hipotezle açıklanır: Dikkat Teorisi (Distraction Theory) ve Açık İzleme Teorisi (Explicit Monitoring Theory). Dikkat teorisine göre, baskı çalışma belleğini (working memory) aşırı yükleyen kaygı ve görev dışı düşüncelerle doldurur; böylece karmaşık görevler için gereken bilişsel kapasite düşer. Açık izleme teorisi ise, bireyin otomatikleşmiş motor veya bilişsel süreçlerini aşırı derecede bilinçli kontrol etmeye çalışmasının (yani 'aşırı düşünmenin') akış durumunu (flow state) bozabildiğini savunur. Bu süreçte prefrontal korteksin aşırı aktivasyonu, motor korteks veya otomatik işlem merkezlerinin verimli çalışmasını engeller.
Etimoloji
Karıştırmayın
Tükenmişlik (Burnout) sendromu ile karıştırılır; tükenmişlik uzun süreli kronik stresin sonucuyken, baskı altında performans düşüşü anlık, spesifik ve yüksek motivasyonlu bir durum karşısında ani gelişen bir yetersizliktir.
Keşfetmeye Devam Edin
Çalışma Belleği
Çalışma Belleği
Working Memory
Bilgiyi zihinde geçici olarak tutma ve karmaşık bilişsel görevleri yerine getirmek için bu bilgi üzerinde işlem yapma kapasitesi sunan sınırlı kapasiteli bilişsel sistem.
İncele
Performans Kaygısı
Performans Kaygısı
Performance Anxiety
Belirli bir görevi yerine getirememe veya gelecekteki beklentileri karşılayamayacak düzeyde başarısız olma korkusu ve endişe durumu.
İncele