Çoktan Seçmeli Deney
Multiple-choice Experiment
Tanım
Katılımcının, öğrenilmesi gereken belirli bir ipucuna dayanarak sunulan olası seçenekler arasından doğru olanı seçtiği deneysel paradigma.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir bilişsel laboratuvar çalışmasında, ekranda beliren dört farklı sembol arasından her doğru eşleşmede ekranda 'başarılı' uyarısı belirmektedir. Katılımcı ilk denemelerde rastgele seçimler yapsa da, zamanla hangi sembolün hangi renk arka planla ilişkili olduğunu (öğrenilmesi gereken ipucu) kavrayarak doğru seçeneği bulma oranını istatistiksel olarak anlamlı düzeye çıkarır.
Derin Analiz
Bilişsel psikoloji ve deneysel metodolojide, çoktan seçmeli deneyler genellikle karar verme süreçleri, örtük öğrenme, ayırt etme yetisi ve hipotez test etme mekanizmalarını incelemek için tasarlanır. Katılımcı, karmaşık uyarıcılar dizisi içinden hedef ipucunu (cue) saptamak ve bu ipucunu geçmiş deneyimlerle birleştirerek en adaptif yanıtı üretmek zorundadır. Bu süreç; prefrontal korteksin yürütücü işlevleri, hipokampusun epizodik ve ilişkisel bellek kodlaması ile bazal gangliyanın pekiştireç tabanlı öğrenme devrelerinin ortak aktivasyonunu gerektirir.
Etimoloji
Latince 'multus' [çok] + 'usus' [seçim/pay] köklerinden türetilen 'multiple' kelimesi ile Latince 'experiri' [denemek, test etmek] fiilinden gelen 'experiment' sözcüğünün birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Serbest hatırlama (free recall) testleri ve tanıma (recognition) paradigmaları ile karıştırılabilir; ancak çoktan seçmeli deneylerde odak noktası bellek izinin varlığından ziyade, uyarıcı-tepki eşleşmesinin öğrenilme hızı ve stratejik karar verme sürecidir.
Keşfetmeye Devam Edin
Karar Verme
Decision Making
İki veya daha fazla alternatif arasından en uygun olanını seçmeyi içeren temel bilişsel süreç.
İncele
Örtük Öğrenme
İmplicit Learning
Bireyin öğrenme niyeti taşımaksızın ve ne öğrendiğinin bilincinde olmaksızın, karmaşık bilişsel veya davranışsal örüntüleri edinmesi süreci.
İncele