Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Dikkat Kontrol Eğitimi

Attention-control Training (ACT)

Tanım

Bireylerin çevresel ve kişisel baskı altında uygun dikkat odaklarını korumalarını ve göreve ilişkin ipuçlarına odaklanıp alakasız uyaranları elemelerini sağlayan sistematik müdahale programı.

Örnek Vaka / Uygulama

Yüksek stres altında kritik kararlar almak zorunda kalan bir borsa trader'ının, piyasadaki gürültülü ve ilgisiz veri akışını (task-irrelevant cues) görmezden gelerek yalnızca önceden belirlenmiş finansal metriklere (task-relevant cues) odaklanmasını sağlamak için tasarlanan 6 haftalık yapılandırılmış odaklanma seansları.

Derin Analiz

Dikkat kontrol eğitimi, yürütücü işlevlerin ve işleyen bellek kapasitesinin optimizasyonunu hedefleyen bilişsel-davranışsal bir metodolojidir. Nörobiyolojik düzlemde; prefrontal korteks ile anterior singulat korteks arasındaki top-down (üstten alta) sinaptik kontrol mekanizmalarını güçlendirir. Süreç, bireyin dikkat profili ile performans ortamının taleplerini eşleştiren kapsamlı bir değerlendirmeyle başlar. Stresörlerin ve bilişsel yükün dikkat dağıtıcı etkilerini minimize etmek amacıyla, bireye hem içsel hem de dışsal uyaranları filtreleme becerisi kazandırılır.

Etimoloji

İngilizce 'attention' (Latince: attentio - yönelmek, odaklanmak) + 'control' (Fransızca: contrerôle - denetim altında tutmak) + 'training' (Cermen kökenli: eğitmek, form vermek) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Mindfulness (Bilinçli Farkındalık) ile sıklıkla karıştırılır; mindfulness dikkati şimdiki ana yargısuzça yöneltmeyi amaçlarken, dikkat kontrol eğitimi belirli bir görevin performans verimliliğini artırmak için hedef yönelimli seçici dikkatin operasyonel olarak yapılandırılmasını hedefler.