Duyusal Sızıntı
Sensory Leakage
Tanım
Duyu dışı algı deneylerinde, test edilen hedef hakkındaki bilgilerin olağan duyusal kanallar aracılığıyla, genellikle uygulayıcının istemsiz ipuçlarıyla deneye sızması durumu.
Örnek Vaka / Uygulama
ESP (duyu dışı algı) yeteneğini test eden bir laboratuvar deneyinde, denek kartta hangi sembolün olduğunu bildiğini iddia eder. Ancak detaylı bir video analizinde, deney uygulayıcısının kartı tutarken her seferinde ilgili sembolün yer aldığı yöne doğru istemsizce hafifçe baktığı ve gözlük camından kartın siluetinin yansıdığı tespit edilir. Bu durum tam bir duyusal sızıntı örneğidir.
Derin Analiz
Deneysel psikoloji ve parapsikoloji metodolojisinde duyusal sızıntı, metodolojik kontrol zafiyetlerinin ampirik verileri nasıl manipüle edebileceğini gösteren kritik bir artefakt kaynağıdır. Araştırma katılımcısının paranormal bir yetenek sergilediği düşünülen durumlarda, aslında araştırmacının mimikleri, ses tonundaki mikro değişimler, Zener kartlarının gözlük camındaki yansıması veya ortamdaki akustik ve görsel istemsiz ipuçları sayesinde bilgiyi normal yollarla edindiğini ifade eder. Bu durum, çift kör (double-blind) test protokollerinin ve dışsal uyarıcı kontrolünün bilimsel araştırmalardaki vazgeçilmezliğini, istatistiksel ve deneysel geçerliliği korumak adına epistemolojik bir zorunluluk olarak ortaya koyar.
Etimoloji
Karıştırmayın
Talep özellikleri (demand characteristics) ile sıklıkla karıştırılır; talep özellikleri deneğin ipuçlarından yola çıkarak araştırmacının ne beklediğini anlaması ve davranışını buna göre değiştirmesidir, duyusal sızıntı ise doğrudan hedef bilginin duyusal kanallarla aktarılmasıdır.
Keşfetmeye Devam Edin
SD
SD
SD
Edimsel koşullamada, belirli bir tepkinin pekiştirileceğini veya cezalandırılacağını önceden bildiren ve bu tepkinin ortaya çıkma olasılığını artıran çevresel uyarıcı.
İncele
Pekiştirme
Pekiştirme
Reinforcement
Edimsel koşullamada bir davranışın sıklığını veya ortaya çıkma olasılığını artıran bağımlı ilişki, süreç ve uygulama.
İncele
Kollateral Davranış
Kollateral Davranış
Collateral Behavior
Bir pekiştirme kontingensi tarafından doğrudan talep edilmemesine rağmen, doğrudan pekiştirilen davranışla düzenli ve zamansal bir ilişki içinde ortaya çıkan ikincil eylem.
İncele
Açık Tepki
Açık Tepki
Overt Response
Bir uyarıcıya karşı dışarıdan doğrudan gözlemlenebilen ve ölçülebilen her türlü fiziksel veya sözel dışavurum.
İncele