Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Genel Yavaşlama

General Slowing

Tanım

Yaşlanma sürecinde, çeşitli bilişsel görevlerdeki performans düşüşünü bilgi işleme hızındaki genel bir azalmayla açıklayan nöropsikolojik model.

Örnek Vaka / Uygulama

72 yaşındaki bir bireyin, karmaşık bir kavşakta anlık trafik işaretlerini algılayıp, fren yapma süresini hesaplayarak karar vermesi gereken bir simülasyonda, 25 yaşındaki bir bireye kıyasla milisaniyelik gecikmeler yaşaması ve bunun bilişsel kapasite kaybından değil, sinirsel iletim hızındaki genel yavaşlamadan kaynaklanması.

Derin Analiz

Genel yavaşlama hipotezi, ileri yaşlardaki bireylerin bellek, dikkat ve yürütücü işlev testlerindeki dezavantajlarını nöral iletim hızındaki küresel düşüşle merkeze alır. Salthouse'un öncülük ettiği bu yaklaşım, yaşla birlikte sinaptik iletim verimliliğinin azalmasını, miyelin bütünlüğünün bozulmasını ve beyaz madde yollarındaki mikro yapısal bozulmaları işaret eder. İki temel mekanizma üzerinden işler: Zaman kısıtı mekanizması (görev için ayrılan sürede erken adımların tamamlanamaması) ve eşzamanlılık mekanizması (hızlı işlem gerektiren karmaşık işlemlerde önceki bilgilerin kaybolması).

Etimoloji

İngilizce 'general' (Latince: generalis; tümel, genel) ve 'slowing' (Germen kökenli: slow; yavaşlatmak, hız düşürmek) kelimelerinin birleşiminden oluşan bilişsel bilim terimi.

Karıştırmayın

Demans veya hafif bilişsel bozukluk (MCI) ile karıştırılır; genel yavaşlama patolojik bir kayıp değil, normal yaşlanmanın evrensel bir nörobiyolojik ve kronometrik bileşenidir.