Katatonik Şizofreni
Catatonic Schizophrenia
Tanım
Motor becerilerde belirgin bozulma, aşırı hareketlilik ya da tam hareketsizlik (stupor), negativizm ve ekolali gibi belirtilerle karakterize edilen, güncel tanı kılavuzlarında şizofreni için bir belirteç (specifier) olarak yer alan tarihsel alt tip.
Örnek Vaka / Uygulama
Otuz yaşındaki bir hastanın saatler boyunca tamamen hareketsiz, dışarıdan gelen uyaranlara tepkisiz ve mum alevi esnekliğinde (waxy flexibility) bir postürde kalarak kalması; hemen ardından hiçbir dış neden olmaksızın ani ve amaçsız bir motor coşku (katatonik heyecan) dönemine girmesi.
Derin Analiz
Katatonik şizofreni, motor sistem ile üst düzey kognitif süreçler arasındaki nöral entegrasyonun ciddi biçimde sekteye uğradığı klinik bir tablodur. DSM-IV-TR döneminde bağımsız bir alt tip olarak sınıflandırılmış olsa da, DSM-5 ve DSM-5-TR ile birlikte bu kategori kaldırılmış; katatoni tablosu primer şizofreni, bipolar bozukluk veya diğer tıbbi durumlarla ilişkilendirilebilen klinik bir 'nitelendirici' (with catatonia) haline getirilmiştir. Nörobiyolojik düzeyde, frontostriatal devrelerdeki dopaminerjik iletkenlik bozuklukları ve GABAerjik disfonksiyonlar bu motor inhibisyon veya ajitasyon döngülerinden sorumlu tutulmaktadır.
Etimoloji
Yunanca 'kata-' [aşağı/tamamen] + 'tonos' [gerginlik/tonus] sözcüklerinden türetilmiş olup, kas tonusundaki aşırı değişimleri ve hareketsizlik durumunu niteler; 'schizophrenia' ise 'schizein' [bölmek] ve 'phren' [zihin] köklerine dayanır.
Karıştırmayın
Keşfetmeye Devam Edin
Kişilikçi Psikoloji
Kişilikçi Psikoloji
Personalistic Psychology
Kişiliği psikolojik incelemenin merkezine koyan; her insanın benzersizliğini ve özellikler sistemini bireysel uyumun anahtarı olarak inceleyen yaklaşım.
İncele
Hyalofaji
Hyalofaji
Hyalophagia
Besin değeri taşımayan maddelerin sürekli ve zorlantılı bir biçimde tüketilmesiyle karakterize pika bozukluğunun bir alt tipi olarak, cam yemek eylemidir.
İncele
Varoluş
Varoluş
Existence
Bir şeyin gerçekliğe sahip olma durumu, var olma niteliği ve felsefi/psikolojik düzlemde somut yaşantılanmış deneyimlerin bütünü.
İncele
Uyumlayıcı Başa Çıkma
Uyumlayıcı Başa Çıkma
Accommodative Coping
Bireyin, değiştirilemeyen dışsal kısıtlamalar ve çevresel baskılar karşısında kendi hedeflerini, beklentilerini ve standartlarını duruma uyarlayarak stresle başa çıkmasını sağlayan birincil düzenleme stratejisidir.
İncele