Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Konservatif Çekilme

Conservation Withdrawal

Tanım

Kişinin aşırı duygusal veya fiziksel stresörlerle başa çıkabilmek amacıyla sosyal çevresinden uzaklaşması, enerji düzeyini düşürmesi ve aktiviteleri kısıtlamasıyla karakterize adaptif bir tepki.

Örnek Vaka / Uygulama

Yoğun bir akademik veya mesleki baskı altında aylarca çalışan bir bireyin, tükenme noktasına geldiğinde hafta sonu planlarını tamamen iptal etmesi, telefonlarına yanıt vermemesi ve evden dışarı çıkmayarak sadece yatak istirahatiyle gün geçirmesi bu duruma tipik bir örnektir.

Derin Analiz

Biyolojik psikoloji ve stres fizyolojisi bağlamında konservatif çekilme, akut veya kronik yüklenmeler karşısında homeostazı korumayı amaçlayan bir enerji tasarrufu mekanizmasıdır. Engel, çaresizlik veya tükenmişlik hissi yaratan durumlarda, merkezi sinir sistemi metabolik maliyeti düşürmek için davranışsal aktivasyonu baskılar. Fenotipik olarak majör depresif epizodun prodromal veya hafif evrelerindeki çökkünlük ve anhedoni belirtileriyle büyük ölçüde örtüşür; ancak buradaki temel ayrım, bu çekilmenin kalıcı bir patolojiden ziyade geçici bir kaynak yenileme stratejisi (homeostatik rezerv sağlama) olmasıdır.

Etimoloji

Latince 'conservare' (korumak, muhafaza etmek) ve 'withdrawal' (geri çekilme, uzaklaşma) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir; organizmanın içsel kaynaklarını muhafaza etme yönündeki evrimsel eğilimini ifade eder.

Karıştırmayın

Majör Depresif Bozukluk (patolojik ve işlevsellik kaybı odaklıdır, konservatif çekilme ise işlevsel bir enerji koruma tepkisidir) ve Sosyal Anksiyete Bozukluğu (sosyal ortamlardan kaçınmanın temelinde korku ve yargılanma kaygısı yatar, oysa konservatif çekilmede temel motivasyon enerji yokluğudur).