Ligofili
Lygophilia
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Danışan, günün büyük bölümünü perdeleri sımsıkı kapalı, yapay ışık kaynaklarından arındırılmış loş odasında geçirmekte; dışarı çıkma zorunluluğu doğduğunda ise sadece güneşin batışından sonra sokak lambalarının altındaki gölgelik rotaları tercih etmektedir. Bu durum, sosyal işlevselliğini ve günlük yaşam aktivitelerini kademeli olarak kısıtlamaktadır.
Derin Analiz
Ligofili, bireyin çevresel uyaranlardan kaçınma ve düşük ışık koşullarında kendini güvende hissetme motivasyonuyla karakterize edilen spesifik bir psikolojik yönelimdir. Klinik psikoloji bağlamında, tam anlamıyla müstakil bir patolojik tanı kategorisi (DSM-5) olmamakla birlikte, agorafobi, sosyal anksiyete bozukluğu veya yaygın anksiyete bozukluğu gibi tablolarda ikincil bir kaçınma davranışı veya kompulsif rahatlama alanı olarak karşımıza çıkabilir. Nörobiyolojik açıdan, aşırı duyusal uyarılmaya maruz kalan merkezi sinir sisteminin, görsel korteksteki yükü azaltarak parasempatik aktivasyonu tetikleme ve amigdala aşırı tepkiselliğini yatıştırma girişimi olarak değerlendirilebilir. Bireyin dış dünyanın karmaşasından ve hiper-vijilans (aşırı uyarılmışlık) halinden kaçış sığınağı işlevi görür.
Etimoloji
Yunanca 'lyge' [karanlık, loşluk] + 'philia' [sevgi, düşkünlük, aşırı eğilim] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Skotofobi (Karanlık korkusu) ile sıkça karıştırılır; ancak skotofobi karanlığa karşı duyulan yoğun bir korku ve panik haliyken, ligofili karanlığa karşı duyulan haz, rahatlama ve çekim hissidir.