Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Karanlık Korkusu

Darkness Fear

Tanım

Karanlık ortamlarda veya geceleri ortaya çıkan, işlevselliği bozabilecek düzeydeki yoğun endişe ve kaçınma tepkisidir.

Örnek Vaka / Uygulama

Yetişkin bir bireyin, evdeki tüm ışıkları kapatmakta aşırı zorlanması, gece uyanıldığında odadaki nesnelerin gölgelerini tehdit olarak algılayıp kalp çarpıntısı ve nefes darlığı yaşaması.

Derin Analiz

Evrimsel psikoloji perspektifinden karanlık korkusu, atalarımızın gece faal olan yırtıcılardan korunmak için geliştirdiği adaptif bir hayatta kalma mekanizmasının kalıntısıdır. Ancak bu tepki, bireyin yaşına ve gelişim düzeyine uygun olmayan bir şiddette, kronik ve irrasyonel bir boyut kazandığında spesifik fobi spektrumuna (özgül fobi) dahil olur. Nörobiyolojik düzeyde, görsel girdinin kesilmesiyle birlikte amigdalanın tehdit algısını domine etmesi ve prefrontal korteksin bu korkuyu rasyonel bir şekilde sönümlemede yetersiz kalması sonucu sempatik sinir sistemi aşırı uyarılır.

Etimoloji

İngilizce 'darkness' (karanlık, Eski İngilizce 'deorc') ve 'fear' (korku, Eski İngilizce 'fǣr' [ani tehlike/tuzak]) kelimelerinin birleşiminden oluşur.

Karıştırmayın

Nyctophobia (nyktofobi - karanlık korkusunun klinik olarak adlandırılmış daha spesifik ve patolojik formu) ile sıklıkla karıştırılır; 'darkness fear' daha geniş bir fenomenolojik tanımı kapsar.