Megalomani
Megalomania
Tanım
Bireyin kendi önemini, gücünü veya yeteneklerini aşırı derecede abarttığı, gerçekle bağı kopmuş bir üstünlük algısıdır.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik bir değerlendirmede, hastanın kendisini dünyanın tüm ekonomik krizlerini tek başına çözebilecek nihai peygamber ilan etmesi, en temel servetleri ve devlet sırlarını elinde tuttuğuna dair ikna edici olmayan ancak sarsılmaz iddialarda bulunması megalomanik bir klinik tablodur.
Derin Analiz
Klinik psikoloji ve psikopatoloji bağlamında megalomani, sıklıkla bipolar bozukluğun manik evrelerinde ve paranoid şizofrenide gözlemlenen bir grandiyözite biçimidir. DSM-5 kriterlerinde bağımsız bir tanı kategorisi olmaktan ziyade, grandiyöz sanrılar (delusion of grandeur) veya manik epizodların tipik bir belirti kümesi olarak ele alınır. Bireyin kendisini ilahi bir figür, evrensel bir lider veya sınırsız güç ve zenginliğe sahip biri olarak görmesiyle karakterizedir. Nörobiyolojik düzeyde, mezolimbik dopaminerjik yolaktaki hiperaktivite ve prefrontal korteksteki üst düzey öz-dügeleme (self-regulation) mekanizmalarının işlev bozukluğu ile ilişkilendirilmektedir.
Etimoloji
Yunanca 'megas' [büyük, ulu] + 'mania' [delilik, çılgınlık] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Narsistik Kişilik Bozukluğu (NPD) ile sıklıkla karıştırılır; ancak narsisizmde temel motivasyon onay arayışı ve kırılgan benlik saygısının savunulmasıyken, megalomanide tam teşekküllü, gerçeği değerlendirme yetisinin bozulduğu (psikotik düzeyde) grandiyöz sanrılar hâkimdir.