Opiyat İntoksikasyonu
Opioid İntoxication
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Acil servise getirilen 28 yaşındaki bir erkek hastanın solunum hızının dakikada 8'e düştüğü, pupillalarının iğne başı büyüklüğünde (miyotik) olduğu, konuşmasının anlaşılmaz ve küntleşmiş, bilincinin ise somnolans düzeyinde olduğu gözlenmiştir. Anamnezde yakın arkadaşları tarafından kısa süre önce yüksek doz intravenöz eroin kullandığı ifade edilmiştir.
Derin Analiz
DSM-5-TR kriterlerine göre opiyat intoksikasyonu, merkezi sinir sisteminin ani ve aşırı uyarılması ya da baskılanması ile seyreder. Farmakolojik düzeyde, bu maddeler beyindeki μ-opioid (mü-opioid) reseptörlerine yüksek afiniteyle bağlanarak nörotransmitter salınımını modüle eder. Başlangıç evresinde mezolimbik dopamin yolaklarındaki artışa bağlı olarak yoğun bir öfori gözlenir; bunu takiben noradrenerjik ve serotonerjik sistemlerin baskılanmasıyla apati, disfori, psikomotor yavaşlama veya ajitasyon ortaya çıkar. Fizyolojik eksende ise parasempatik sistemin aşırı aktivasyonu sonucu miyozis (gözbebeklerinde daralma), pontin solunum merkezinin baskılanması nedeniyle solunum depresyonu ve potansiyel olarak bilinç kaybı (koma) gelişebilir. Tanı sürecinde yoksunluk bulguları ve diğer maddelerin etkileri dikkatle ayırt edilmelidir.
Etimoloji
Fransızca 'opium' (haşhaş özü, Latince opium, Yunanca opos [meyve suyu]) ve Latince 'intoxicare' (zehirlemek, toxicum [zehir] kelimesinden türetilmiştir).
Karıştırmayın
Opiyat yoksunluğu (opioid withdrawal) ile sıklıkla karıştırılır; yoksunluk tablosunda intoksikasyonun aksine midriyazis (gözbebeklerinde genişleme), hipertansiyon, lakrimasyon, pilereksiyon ve hiperaktivite ön plandadır.
Keşfetmeye Devam Edin
Madde Kullanım Bozukluğu
Madde Kullanım Bozukluğu
Substance Use Disorder
Maddeye bağlı olumsuz sonuçlara ve işlevsellikte belirgin bozulmaya rağmen devam eden fizyolojik, davranışsal ve bilişsel belirtiler kümesi.
İncele
Miyozis
Miyozis
Myosis
Göz bebeğinin (pupilla) çapının 2 milimetrenin altına düşerek aşırı derecede daralması durumu.
İncele
Solunum Depresyonu
Solunum Depresyonu
Respiratory Depression
Opioidler ve diğer sedatiflerin beyinsapındaki solunum merkezlerinin duyarlılığını düşürmesi sonucu ortaya çıkan yavaş ve sığ solunum tablosudur.
İncele