Öz-ödüllendirme
Self-reward
Tanım
Bireyin istenen bir davranışı veya hedefi gerçekleştirmesinin ardından kendi kendine somut veya soyut bir pekiştireç sunması süreci.
Örnek Vaka / Uygulama
Yüksek lisans tezinin zorlu bir veri analizi bölümünü bitiren bir araştırmacının, bu hedefe ulaştıktan sonra kendisini uzun süredir izlemek istediği bir sinema filmiyle ödüllendirmesi ve bu sayede akademik görev sürdürülebilirliğini artırması.
Derin Analiz
Öz-ödüllendirme, davranışçı psikoloji ve öz-düzenleme (self-regulation) teorilerinin merkezi bir bileşenidir. Albert Bandura'nın sosyal bilişsel teorisinde, bireylerin dışsal denetim olmaksızın kendi davranışlarını izleme (self-monitoring), değerlendirme ve öz-pekiştirme (self-reinforcement) mekanizmalarıyla yönlendirdiği kabul edilir. Nörobiyolojik düzeyde, bu süreç mezolimbik dopaminerjik yolağın aktivasyonu ile ilişkilendirilir; birey başarı hissini içsel olarak kodladığında dahi beyin ödül devreleri (nukleus akkumbens ve ventral tegmental alan) devreye girerek gelecekteki hedef yönelimli davranışları motive eder. Klinik pratikte, özellikle depresyon tedavisinde ve erteleme (procrastination) davranışının kırılmasında bilişsel davranışçı terapi (BDT) teknikleri aracılığıyla aktif olarak kullanılır.
Etimoloji
İngilizce 'self' (kendi, öz) ve Eski Fransızca 'rewarder' (karşılık vermek, ödüllendirmek, Latince 're-' + Germanic kökenli 'waredon' telafisi) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Dışsal ödül (harici bir otorite veya sistem tarafından verilen pekiştireç) ile sıklıkla karıştırılır; öz-ödüllendirmede denetim odağı tamamen bireyin kendi içsel değerlendirme standartlarındadır.
Keşfetmeye Devam Edin
Öz Pekiştirme
Öz Pekiştirme
Self-reinforcement
Bireyin istenen bir davranışı sergiledikten veya hedefine ulaştıktan sonra, dışsal bir yönlendirme olmaksızın kendisine bilinçli olarak ödül vermesi süreci.
İncele
Öz Düzenleme
Öz Düzenleme
Self-regulation
Bireyin kendi davranışlarını öz-izleme, öz-değerlendirme ve öz-pekiştirme süreçleri aracılığıyla denetleme ve yönlendirme kapasitesi.
İncele