Presenilin
Presenilin
Tanım
Erken başlangıçlı ailesel Alzheimer hastalığı ile güçlü mutasyonel ilişkileri bulunan, gama-sekretaz kompleksinin katalitik alt birimlerini oluşturan bir transmembran protein ailesidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik bir nöroloji polikliniğinde, henüz 45 yaşındayken ilerleyici bellek kaybı, yürütücü işlev bozuklukları ve yönelim yitimle başvuran bir hastanın soygeçmişinde üç kuartır boyunca erken yaşta bunama vakaları saptanır. Yapılan genetik panellerde PSEN1 gen mutasyonu saptanır; bu bulgu, patolojinin sporadik değil, presenilin mutasyonlarına bağlı otozomal dominant geçişli erken başlangıçlı Alzheimer hastalığı olduğunu doğrular.
Derin Analiz
Presenilinler, hücre zarından birden fazla kez geçen (multi-pass transmembrane) ve gama-sekretaz enzim kompleksinin çekirdeğini oluşturan proteinlerdir. Omurgalılarda PSEN1 (14. kromozom) ve PSEN2 (1. kromozom) olmak üzere iki ana gen tarafından kodlanırlar. Bu proteinlerin temel fizyolojik görevi, amiloid öncü proteinin (APP) ve Notch gibi diğer önemli yüzey reseptörlerinin proteolitik işleyişini (proteolysis) düzenlemektir. PSEN1 veya PSEN2 genlerinde meydana gelen missense mutasyonlar, gama-sekretazın kesim spesifikliğini değiştirerek nörotoksik amiloid-beta 42 (Aβ42) peptidlerinin üretiminde artışa yol açar. Bu biyokimyasal sapma, erken başlangıçlı ailesel Alzheimer hastalığının patogenezinde merkezi bir kaskad başlatır ve kortikal nöronlarda progresif amiloid plak birikimiyle karakterize nörodejeneratif süreci tetikler.
Etimoloji
Latince 'prae-' [önce / -den önce] + 'senilis' [yaşlı / yaşlılık] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir; erken yaşlanma veya erken başlangıçlı durumlara atıfta bulunur.
Karıştırmayın
Keşfetmeye Devam Edin
Amiloid-beta
Amiloid-beta
Amyloid-beta (amyloid-β Or Aβ)
Amiloid öncül proteinin (APP) enzimatik olarak parçalanmasıyla oluşan ve Alzheimer hastalığında hücre dışı plaklar oluşturarak nöronal yıkıma katkı sağlayan bir peptit ailesidir.
İncele
Erken Başlangıçlı Alzheimer Hastalığı
Erken Başlangıçlı Alzheimer Hastalığı
Early-onset Alzheimer’s Disease
65 yaşından önce, genellikle 40'lı veya 50'li yaşlarda ortaya çıkan, ilerleyici nörodejeneratif ve kognitif yıkımla karakterize nadir bir demans türü.
İncele