Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Anal Sadizm

Anal Sadism

Tanım

Klasik psikanalitik kuramda, psikoseksüel gelişimin anal evresinde ortaya çıkan; nesnenin imhası, zapt edilmesi ve kontrolü yoluyla saldırgan dürtülerin ifade edilmesidir.

Örnek Vaka / Uygulama

Yetişkin bir bireyin, yerindeki astlarına karşı aşırı derecede baskıcı, hiçbir hatayı affetmeyen, tüm süreçleri mikroyönetimle kontrol etme ve çalışanların üzerindeki psikolojik tahakkümden gizli bir haz alma eğilimi, anal sadistik dürtülerin yetişkinlikteki savunma mekanizmaları ve kişilik özellikleri aracılığıyla dışavurumuna klinik bir örnektir.

Derin Analiz

Klasik psikanaliz çerçevesinde anal sadizm, çocuğun dışkı kontrolü üzerinden özerklik kazanmaya çalıştığı anal evrede (genellikle 1.5 - 3 yaş arası) libidinal enerji ile saldırganlık dürtülerinin çatışmasını ve birleşmesini ifade eder. Bu dönemde haz, dışkıyı tutma ve bırakma eylemleriyle birlikte başkaları üzerinde mutlak bir kontrol kurma, nesneyi hem yok etme hem de ele geçirme arzusuyla şekillenir. Yetişkinlikteki tezahürlerinde ise inatçılık, aşırı düzenlilik, cimrilik, mükemmeliyetçilik ve kişiler arası ilişkilerde tahakküm kurma eğilimleriyle karakterize olan anal-agresif kişilik yapısının temel dinamiğini oluşturur. Modern psikodinamik yaklaşımlarda deneysel olarak doğrudan test edilmesi güç bir kavram olmakla birlikte, erken dönem otorite çatışmaları ve dürtü regülasyonu bozukluklarını anlamada metaforik bir çerçeve sunmaya devam etmektedir.

Etimoloji

Latince 'analis' [anüse ait] ve Fransızca 'sadisme' [Marquis de Sade'ın adından türetilen, acı vermekten zevk alma durumu] kelimelerinin birleşiminden oluşur.

Karıştırmayın

Anal erotizm ile karıştırılabilir; anal erotizm dışkılama ve tutma eylemlerinin kendisinden duyulan fizyolojik ve libidinal haza odaklanırken, anal sadizm işin içine saldırganlık, kontrol ve tahakküm unsurlarını dâhil eder.