Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Appersonasyon

Appersonation

Tanım

Bireyin kendisini başka bir insan olduğuna inandığı ve o kişinin karakteristik özelliklerini üstlendiği sistematik bir sanrı türüdür.

Örnek Vaka / Uygulama

Kırklı yaşlarında erkek bir hastanın, kendisinin aslında 18. yüzyılda yaşamış tanınmış bir devlet adamı olduğuna kesin olarak inanması, konuşma tonunu, yürüyüşünü ve imza atma biçimini tamamen o tarihi figüre göre uyarlaması ve ailesini tanıyamaması.

Derin Analiz

Klinik psikiyatri ve psikopatoloji bağlamında appersonation, kimlik sınırlarının belirgin biçimde silikleştiği nadir sanrılı bozukluklar (delusional disorders) spektrumunda incelenir. Nörobiyolojik düzlemde, bu durum genellikle öz-farkındalık (self-awareness), otobiyografik bellek ve yüz/kimlik tanıma süreçlerini yöneten sağ hemisfer ağırlıklı frontoparietal ağlar ile temporal yapılardaki işlev bozukluklarıyla ilişkilendirilir. Birey, kendi benlik algısını baskılayarak dışsal bir figürün kimliğini kendi özü olarak benimser. Bu süreç, sıklıkla Cotard sendromu veya Capgras sendromu gibi diğer misidentifikasyon (yanlış tanıma) sendromlarıyla örtüşebilir veya şizofreni tablosunun bir parçası olarak ortaya çıkabilir.

Etimoloji

Latince 'ad-' (yönelme, -e doğru) ve 'persona' (maske, rol, kişilik) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir. Kelime anlamı olarak 'başka bir kişiliğe bürünme' durumunu ifade eder.

Karıştırmayın

Çoğul Kişilik Bozukluğu (Dissosiyatif Kimlik Bozukluğu) ile karıştırılabilir; ancak dissosiyatif bozukluklarda bilinç durumları arasında geçişler ve amnezik bariyerler bulunurken, appersonasyon sabit, değişmez ve gerçeği değerlendirme yetisinin bozulduğu psikotik bir sanrıdır.