Bilişsel Kırılganlık
Cognitive Vulnerability
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Yüksek düzeyde 'mükemmeliyetçilik' bilişsel kırılganlığına sahip bir akademik araştırmacı, makalesine hakemden gelen küçük bir revizyon eleştirisini kişisel bir başarısızlık ve yetersizlik kanıtı olarak yorumlar. Bu durum, akut bir depresif epizodun tetiklenmesine zemin hazırlar.
Derin Analiz
Bilişsel kırılganlık, Beck'in bilişsel modeli ve psikopatoloji teorilerinde, latent (gizli) bir yatkınlık faktörü olarak konumlandırılır. Mükemmeliyetçilik, sosyotropi (onay bağımlılığı) ve özerklik kaybı gibi işlevsel olmayan tutumlar, bireyin çevresel stres faktörleriyle karşılaşmasına kadar sessiz kalabilir. Stresör aktifleştiğinde, bu yapılar otomatik düşünceleri tetikleyerek maladaptif (uyum bozucu) duygulanım döngülerini başlatır. Nörokognitif düzeyde, prefrontal korteksin bilişsel esneklik sağlama kapasitesinin yüksek stres altında baskılanması ve amigdala temelli tehdit algısının domine etmesi bu kırılganlığı pekiştirir.
Etimoloji
Karıştırmayın
Bilişsel önyargı (anlık bilgi işleme hatalarıdır, kırılganlık ise daha kalıcı yapısal inanç setleridir) ve başa çıkma stratejileri (stres anındaki davranışsal tepkilerdir, kırılganlık ise bu tepkiyi şekillendiren altta yatan şemalardır).
Keşfetmeye Devam Edin
Bilişsel Şema
Bilişsel Şema
Cognitive Schema
Bireyin dünyayı, kendini ve diğerlerini anlamlandırmasını, kategorize etmesini ve yeni bilgileri filtrelemesini sağlayan, geçmiş deneyimlerle şekillenmiş soyut bilgi yapıları ve zihinsel kalıplardır.
İncele