Deney Geneli Alfa Düzeyi
Experiment-wise Alpha Level
Tanım
Bir araştırmadaki birden fazla istatistiksel karşılaştırma ve testin bütünü için belirlenen, toplu I. tip hata yapma riskinin kabul edilebilir üst sınırıdır.
Örnek Vaka / Uygulama
Beş farklı psikoterapi ekolünün depresyon skorları üzerindeki etkisini karşılaştıran bir klinik araştırmada, veriler üzerinde beş ayrı t-testi yapılması planlanmıştır. Araştırmacı, deney geneli alfa düzeyini .05 olarak korumak için, her bir ikili karşılaştırmadaki I. tip hata riskini Bonferroni düzeltmesi ile .01'e düşürür. Böylece, tüm setin toplam hata oranı kontrol altında tutulmuş olur.
Derin Analiz
İstatistiksel çıkarım süreçlerinde, çoklu testlerin aynı veri seti üzerinde gerçekleştirilmesi, kümülatif olarak I. tip hata (yanlış pozitif) olasılığını katlanarak artırır. Eğer her bir alt test için geleneksel .05 alfa düzeyi bağımsız olarak uygulanırsa, deneyin bütününde en az bir yanlış keşif yapma olasılığı (Family-Wise Error Rate) kabul edilemez boyutlara ulaşır. Deney geneli alfa düzeyi, bu kümülatif hatayı kontrol altına almak amacıyla Bonferroni düzeltmesi, Holm prosedürü veya Tukey HSD gibi yöntemlerle bölünerek her bir testin eşik değerini daraltır. Böylece, tüm test ailesi genelindeki toplam hata riski, hedeflenen nominal düzeyde (genellikle .05) sabit tutulur.
Etimoloji
İngilizce 'experiment' (deney, Latince 'experiri' [denemek, test etmek]) + 'wise' (...bakımından, yönünden) ve 'alpha' (Yunan alfabesinin ilk harfi, istatistikte I. tip hata olasılığını simgelemek üzere ilk kez Jerzy Neyman ve Egon Pearson tarafından kullanılmıştır) + 'level' (düzey, Latince 'libra' [terazi]).
Karıştırmayın
Test geneli alfa düzeyi (testwise alpha level) ile karıştırılır; test geneli alfa tek bir istatistiksel test için geçerliyken, deney geneli alfa bir araştırmadaki tüm testlerin toplam hata bütçesini ifade eder.