Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Endokannabinoid

Ecb

Tanım

Vücut tarafından doğal olarak üretilen ve kannabinoid reseptörlerine bağlanarak nöromodülasyon sağlayan moleküler sinyal ileticidir.

Örnek Vaka / Uygulama

Yüksek yoğunluklu kardiyovasküler egzersiz (örneğin uzun mesafe koşusu) sonrasında beyindeki anandamid seviyelerinin artması, bireyde 'koşucu yüksekliği' (runner's high) olarak bilinen analjezik ve öforik durumun ortaya çıkmasını sağlar.

Derin Analiz

Endokannabinoid sistemi (EKS), merkezi ve periferik sinir sisteminde homeostazı, yani fizyolojik dengeyi koruyan retrograd bir sinyalizasyon ağıdır. Başlıca ligandları anandamid (AEA) ve 2-arakidonoilgleserol'dür (2-AG). Bu moleküller, klasik nörotransmiterlerden farklı olarak postsinaptik nörondan salınarak presinaptik nörona doğru ters yönde hareket eder ve kalsiyum kanalları ile GABAerjik veya glutamaterjik salınımı düzenler. Nöroplastisite, ağrı modülasyonu, iştah regülasyonu ve stres yanıt döngülerinde kritik bir aracılık rolü üstlenir. Farmakolojik olarak CB1 ve CB2 reseptörleri üzerinden etki gösterir.

Etimoloji

Modern Latince kökenli olup, içeriden gelen anlamına gelen 'endo-' öneki ile, kenevir bitkisinden (Cannabis sativa) türetilen 'cannabinoid' kelimesinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Bitkisel kaynaklı fitokannabinoidler (THC, CBD) ile sıklıkla karıştırılır; endokannabinoidler tamamen endojen kökenlidir.