Eşlenmiş Örneklemler
Matched Samples
Tanım
Araştırma kapsamında, belirli kritik değişkenler (yaş, cinsiyet, zeka düzeyi vb.) açısından birbirine denk veya benzer özellikler gösteren iki ya da daha fazla katılımcı kümesi.
Örnek Vaka / Uygulama
Yeni bir psikoterapi yönteminin anksiyete üzerindeki etkisini inceleyen bir klinik araştırmada, hastalar yaş, başlangıç anksiyete skorları ve sosyoekonomik düzeyleri açısından çiftler halinde eşleştirilir. Çiftten biri deney grubuna atanırken, diğeri kontrol grubuna yerleştirilir; böylece gruplar arası temel demografik farkların sonuçları manipüle etmesi engellenir.
Derin Analiz
Deneysel ve yarı deneysel araştırmalarda, dışsal değişkenlerin (confounding variables) bağımlı değişken üzerindeki istenmeyen etkilerini kontrol altına almak amacıyla kullanılan temel bir istatistiksel ve metodolojik eşleştirme stratejisidir. Özellikle bağımlı gruplar t-testi (paired samples t-test) veya tekrarlı ölçümler varyans analizi (ANOVA) gibi istatistiksel analizlerin temelini oluşturur. Katılımcıların bireysel farklılıklarından kaynaklanan varyansı en aza indirgeyerek istatistiksel gücü (statistical power) maksimize eder. Eşleştirme işlemi, birebir eşleştirme (exact matching), eğilim skoru eşleştirme (propensity score matching) veya istatistiksel bloklama yöntemleriyle gerçekleştirilebilir.
Etimoloji
Karıştırmayın
Bağımsız örneklemler (independent samples) ile sıklıkla karıştırılır; bağımsız örneklemlerde katılımcılar rastgele ve herhangi bir kısıtlama olmaksızın gruplara atanırken, eşlenmiş örneklemlerde gruplar belirli değişkenler açısından birbirine denk olacak şekilde tasarlanır.