Kardiyovasküler Sistem
Cardiovascular System
Tanım
Kalp ve kan damarlarından oluşan, kanın vücut içinde dolaşımını sağlayarak oksijen ve besin maddelerinin dokulara iletimini yöneten anatomik ve fizyolojik sistem.
Örnek Vaka / Uygulama
Akut bir panik atak geçiren bir bireyde, sempatik sinir sisteminin aşırı uyarılmasına bağlı olarak kardiyovasküler sistemde taşikardi (kalp atım hızında artış) ve kan basıncında ani yükselme gözlenmesi.
Derin Analiz
Kardiyovasküler sistem, insan fizyolojisinde homeostazinin korunmasında hayati bir rol üstlenir. Miyokardın kasılmasıyla oluşan hidrodinamik basınç gradyanı sayesinde kan, sistemik ve pulmoner dolaşım arasında pompalanır. Otonom sinir sistemi (sempatik ve parasempatik yollar) ve baroreseptör refleksleri, kalp atım hızı ve vasküler direnci modüle ederek kan basıncını sürekli olarak regüle eder. Psikofizyoloji ve davranış bilimleri bağlamında; akut stres yanıtı (savaş ya da kaç tepkisi), bu sistemin aktivasyonundaki artışla (kalp debisinde yükselme, vazokonstriksiyon) doğrudan ilişkilidir.
Etimoloji
Latince 'cardior-' (kalp, Yunanca 'kardia') + 'vasculum' (küçük damar, damarcık) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Lenfatik sistem ile sıklıkla karıştırılır; kardiyovasküler sistem kapalı bir devre şeklinde kan pompalar ve merkezinde kalp bulunur, lenfatik sistem ise interstisyel sıvı dengesini ve bağışıklık hücrelerinin taşınmasını tek yönlü olarak sağlar.
Keşfetmeye Devam Edin
Otonom Sinir Sistemi
ANS
Düz kasları, kalp kasını ve bezleri iç organlar düzeyinde inerve ederek kalp hızı, sindirim ve solunum gibi istemsiz fizyolojik süreçleri düzenleyen periferik sinir sistemi alt bölümüdür.
Kan Basıncı
Blood Pressure
Dolaşım sistemindeki kanın arter duvarlarına uyguladığı hidrodinamik kuvvet; kardiyovasküler dinamiklerin temel göstergesidir.