Kavram Oluşturma
Concept Formation
Tanım
Bireyin bir ya da daha fazla somut örnekten yola çıkarak ortak özellikleri soyutlaması ve bir sınıfa ait olma koşullarını öğrenmesi sürecidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir çocuğun daha önce hiç görmediği bir serçe, bir martı ve bir güvercin gördükten sonra bu hayvanların uçabildiğini, kanatları ve gagaları olduğunu fark edip zihninde 'kuş' kategorisini ve bu kategoriye ait ortak özellikleri (tüy, gaga, kanat) zihinsel olarak kodlaması kavram oluşturmaya örnektir.
Derin Analiz
Bilişsel psikoloji ve gelişim psikolojisi bağlamında kavram oluşturma, zihinsel temsillerin inşasında temel bir mekanizmadır. Süreç, duyusal girdilerin kategorize edilmesi, tümevarımsal akıl yürütme ve ayırt etme becerilerine dayanır. Bruner'in klasik kategori öğrenme modellerinde belirtildiği üzere, bireyler nesneler veya olaylar arasındaki ortak özellikleri (kritik nitelikleri) belirleyerek prototipler veya kurallar geliştirirler. Bu mekanizma, bilişsel yükü azaltarak çevrenin anlaşılmasını ve yeni durumlara uyum sağlanmasını kolaylaştırır.
Etimoloji
Latince 'conceptus' (zihinde tutulan, kavranan; 'concipere' fiilinden türetilmiş) ve 'formatio' (şekillendirme, biçimlendirme) sözcüklerinin birleşiminden türemiştir.
Karıştırmayın
Kavram edinimi (concept acquisition) terimiyle sıklıkla eş anlamlı kullanılır; ancak 'oluşturma' süreci aktif soyutlama ve kural öğrenme boyutunu daha yoğun vurgularken, 'soyutlama' (abstraction) kavramın kendisinden ziyade tekil özelliklerin genelleştirilmesi basamağıdır.
Keşfetmeye Devam Edin
Kavram Edinimi
Concept Acquisition
Bireyin duyusal verileri, deneyimleri ve soyutlama süreçlerini kullanarak yeni bir nesne, olay ya da duruma ait zihinsel kategoriler ve şemalar oluşturma süreci.
Soyutlama
Abstraction
Belirli örneklerden ortak benzerlikleri ayıklayarak genel kavramlar, fikirler veya kurallar oluşturma bilişsel süreci.
Kategorizasyon
Categorization
Nesnelerin, olayların, bireylerin veya deneyimlerin ortak özellikler temelinde sınıflara ayrılması ve farklı sınıflardan ayırt edilmesi bilişsel süreci.