Morbid Bağımlılık
Morbid Dependency
Tanım
Bireyin işlevselliğini bağımsız olarak sürdüremediği, başka bir kişiye veya duruma aşırı ve sağlıksız bir şekilde dayandığı patolojik bir bağımlılık halidir.
Örnek Vaka / Uygulama
32 yaşındaki bir danışanın, en ufak kariyer veya günlük yaşam kararlarında dahi (hangi kıyafeti giyeceğinden tutun da iş yerindeki basit bir e-postaya kadar) eşinin onayını almadan adım atamaması, eşi şehir dışına çıktığında ise yoğun panik atak belirtileri göstermesi ve işlevselliğinin tamamen durması morbid bağımlılığın klinik bir tezahürüdür.
Derin Analiz
Morbid bağımlılık, klinik psikoloji ve psikopatoloji bağlamında, bireyin özerklik gelişimindeki gelişimsel duraklamaları veya erken dönem bağlanma travmalarını işaret eder. DSM-5 sınıflandırmasında tek başına müstakil bir tanı kategorisi olmamakla birlikte, Bağımlı Kişilik Bozukluğu (Dependent Personality Disorder) ve bazı anksiyete spektrumu bozukluklarının merkezinde yer alan kilit bir dinamiktir. Nörobiyolojik düzeyde, bu durum ön beyin regülasyon mekanizmaları ile limbik sistem arasındaki homeostatik dengesizlikle, özellikle de ayrılma kaygısını tetikleyen amigdala hiperaktivitesiyle ilişkilidir. Birey, içsel öz-dügümlenme (self-regulation) kapasitesinden yoksun olduğu için dışsal bir nesneye veya figüre patolojik bir tutunma sergiler; bu da karar verme, sorumluluk alma ve yalnız kalma becerilerini felç eder.
Etimoloji
Latince 'morbidus' [hastalıklı, hastaya özgü, bozulmuş] ve 'dependere' [asılı durmak, dayanmak, -e bağımlı olmak] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Sağlıklı karşılıklı bağışıklık veya yakınlık (interdependence) ile karıştırılmamalıdır. Aradaki temel fark; morbid bağımlılıkta özerkliğin tamamen kaybolması, yoğun terk edilme korkusu ve bireyin kendi kararlarını alma yetisinden yoksun olmasıdır.
Keşfetmeye Devam Edin
Bağımlı Kişilik Bozukluğu
Dependent Personality Disorder
Bireyin erken yetişkinlik döneminde başlayan, kendi kararlarını alma kapasitesinden yoksunluk, başkalarının onay ve desteğine aşırı bağımlılık ve terk edilme korkusuyla karakterize küme C kişilik bozukluğu.
İncele
Güvensiz Bağlanma
İnsecure Attachment
Bireyin birincil bakım verenle kurduğu ilişkide güven duygusunun zedelenmesi sonucu ortaya çıkan; kaygı, kaçınma veya çelişkili tutumlarla karakterize, sağlıklı olmayan bağlanma örüntüsü.
İncele