Nekrofobi
Corpse Phobia
Tanım
Ölü bedenlere, cesetlere veya ölümle ilgili nesnelere karşı duyulan aşırı, irrasyonel ve kalıcı korku durumudur.
Örnek Vaka / Uygulama
45 yaşındaki bir erkek hasta, yakın bir akasisinin cenaze törenine katıldıktan sonra tabut görmeye, mezarlıklardan geçmeye ve hatta evinde televizyonda bir ceset sahnesiyle karşılaşmaya karşı aşırı bir kaçınma geliştirmiştir. Hastada bu uyaranlarla karşılaştığında nefes darlığı, titreme ve bayılma hissi ortaya çıkmakta, bu durum sosyal işlevselliğini ciddi ölçüde bozmaktadır.
Derin Analiz
Nekrofobi, DSM-5 sınıflendirmesinde Özgül Fobi (Specific Phobia) kategorisinin 'diğer' alt tipinde yer alan klinik bir anksiyete bozukluğudur. Bireyin ölü bir bedenle, cenaze törenleriyle, mezarlıklarla veya çürüme emareleriyle karşılaşması ya da bunu hayal etmesi durumunda otonom sinir sistemi aşırı uyarılır; buna bağlı olarak taşikardi, hipervantilasyon, yoğun panik atak semptomları ve bilişsel kaçınma davranışları tetiklenir. Evrimsel psikoloji perspektifinden bakıldığında, patojenlerden ve bulaşıcı hastalıklardan kaçınmayı sağlayan adaptif bir tiksinme (disgust) mekanizmasının işlev bozukluğuna uğrayarak patolojik bir fobiye dönüşmesiyle karakterizedir. Bilişsel modelde ise ölümün kaçınılmazlığı ve ontolojik belirsizlikle başa çıkma mekanizmalarının çökmüş olduğu görülür.
Etimoloji
Antik Yunanca 'nekros' (ölü beden, ceset) ve 'phobos' (korku, dehşet) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Thanatophobia (Ölüm korkusu; kişinin kendi ölümünden veya ölümdən duyduğu soyut korku olup, nekrofobi doğrudan fiziksel cesetle ilgilidir) ve Nekrofili (Ölü bedenlere karşı cinsel ilgi duyma sapkınlığı; nekrofobi ise tamamen kaçınma ve korku temellidir).