Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

GH

GH

Tanım

Adenohipofizden salgılanan, somatotrop hücreler tarafından üretilen ve somatik büyüme, hücre reprodüksiyonu ile rejenerasyonunu düzenleyen ana peptid hormon.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik pratikte, erişkin büyüme hormonu eksikliği (AGHD) tanısı alan bir hastada, somatik semptomların yanı sıra kronik yorgunluk, anksiyete düzeyinde artış ve bellek performansında düşüş gözlenebilir. Bu vakalarda dışarıdan sentetik GH replikasyon tedavisi uygulandığında, hastanın bilişsel esnekliğinde ve enerji metabolizmasında belirgin bir iyileşme saptanır.

Derin Analiz

Büyüme hormonu (GH), endokrinoloji ve nörobiyoloji bağlamında hipotalamik regülasyon altında ön hipofiz bezinden pulsatil (dalgalı) bir paternle salınır. Salınımı büyüme hormonu salgılatıcı hormon (GHRH) tarafından tetiklenirken, somatostatin (GHIH) tarafından inhibe edilir. Periferik etkilerini doğrudan gösterdiği gibi, esas olarak karaciğerde insülin benzeri büyüme faktörü-1 (IGF-1) sentezini tetikleyerek dolaylı yoldan da gösterir. Klinik psikoloji ve davranış bilimleri açısından GH ve IGF-1 eksikliği veya fazlalığı, kognitif işlevlerde gerileme, yorgunluk, duygudurum dalgalanmaları ve nörogelişimsel bozukluklarla ilişkilendirilebilir. Özellikle uyku-uyanıklık döngüsünün derin uyku (yavaş dalga uykusu) evresinde pik yaptığı için sirkadiyen ritim ve nörobiyolojik onarım mekanizmalarıyla doğrudan bağlantılıdır.

Etimoloji

İngilizce 'Growth Hormone' (Büyüme Hormonu) ifadesinin akronimi; Latince 'incrementum' (büyüme) ve Yunanca 'hormon' (harekete geçiren, uyaran) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

IGF-1 (GH'nin hedef organda tetiklediği ikincil aracı molekül) ve Kortizol (stres hormonu; GH ile antagonistik olarak metabolik süreçleri yönetir).