Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Grup Hipnozu

Group Hypnosis

Tanım

Tek bir uygulayıcının aynı anda birden fazla bireyi hipnotik bir trans durumuna soktuğu psikoterapötik ve deneysel yöntem.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir klinik psikolog, sigara bırakma programı kapsamında 10 kişilik bir gruba aynı anda progresif gevşeme ve hipnotik telkin seansı uygulamaktadır. Bireylerin ortak odaklanması sayesinde trans derinliği artmakta, nikotin yoksunluğuna dair anksiyete semptomları ortak bir telkin havuzuyla baskılanmaktadır.

Derin Analiz

Grup hipnozu, bireysel telkine kıyasla sosyal bulaş (social contagion), kolektif uyum ve grup dinamiklerinin hipnotik duyarlılık (hypnotizability) üzerindeki etkilerini inceleyen klinik bir uygulamadır. Nörobiyolojik düzeyde, bireylerin ön beyin aktivitesindeki senkronizasyon ve varsayılan durum ağının (default mode network) modülasyonu, grubun ortak odağı ve uygulayıcının ses tonu aracılığıyla tetiklenir. Madde bağımlılığı tedavisinde, sigara bırakmada ve kaygı bozukluklarında maliyet-etkin bir müdahale olarak tercih edilir. Ancak, bireysel farklılıkların göz ardı edilme riski ve derin katarsis durumlarında grup üyelerinin birbirini tetiklemesi gibi klinik komplikasyonlar barındırır.

Etimoloji

İngilizce 'group' (topluluk, küme; Germen kökenli *gruppo* ve İtalyanca *groppo* düğüm/küme kelimesinden) ve Yunanca 'hypnos' (uyku, hipnoz tanrısı) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Kitle Psikolojisi (mob psychology veya crowd behavior; yapılandırılmış bir terapötik amaç içermez, daha ziyade kendiliğinden gelişen duygusal ve irrasyonel davranışsal patlamaları tanımlar).