Nikotin
Nicotine
Tanım
Tütün bitkisinde (Nicotiana tabacum) doğal olarak bulunan, merkezi sinir sistemi üzerinde uyarıcı ve pekiştirici etkilere sahip güçlü bir psikoaktif alkaloid.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik pratikte, yoğun stres altında çalışan 34 yaşında bir bireyin her yoğun karar anında sigara içme dürtüsü duyması, nikotinin prefrontal korteksteki dikkat artırıcı ve amigdaladaki rahatlatıcı (anksiyolitik) akut etkileriyle pekişen klasik bir koşullanma ve kimyasal bağımlılık döngüsünü örneklendirir.
Derin Analiz
Nikotin, nöron zarındaki nikotinik asetilkolin reseptörlerine (nAChR) agonist olarak bağlanarak hızla beyne ulaşır. Bu bağlanma, başta dopamin, norepinefrin, epinefrin ve asetilkolin olmak üzere pek çok nörotransmitterin salınımını tetikler. Özellikle mezolimbik dopaminerjik yoldaki dopamin salınımı, maddenin yüksek bağımlılık potansiyelinin temel nörobiyolojik mekanizmasını oluşturur. Akut fizyolojik etkileri arasında sempatik sinir sistemi aktivasyonuna bağlı olarak kalp hızında artış, kan basıncında yükselme ve glikoz salınımı yer alırken; davranışsal düzeyde uyanıklık, reaksiyon süresinde kızaşma ve kısa süreli bilişsel performans artışı gözlenir. Ancak bu farmakolojik tolerans ve yoksunluk döngüsü, kronik kullanımda kompulsif arayışa ve nikotin bağımlılığına evrilir.
Etimoloji
Fransızca 'nicotine' sözcüğünden türetilmiştir; kökenini tütün bitkisini 16. yüzyılda Portekiz'den Fransa'ya elçi olarak getiren ve bitkiye adını veren Fransız diplomat Jean Nicot'dan (1530–1600) almaktadır.
Karıştırmayın
Katran ve karbonmonoksit gibi tütün dumanındaki diğer toksik kimyasallar; nikotinin bizzat kendisiyle karıştırılarak bağımlılığın tek sebebi sanılmaktadır, oysa fiziksel ve psikolojik bağımlılığın farmakolojik aktörü doğrudan nikotindir.
Keşfetmeye Devam Edin
Nikotin Bağımlılığı
Nikotin Bağımlılığı
Nicotine Dependence
Fiziksel ve psikososyal sorunlara rağmen tekrarlayan ve zorlantılı nikotin kullanımı; tolerans gelişimi ve yoksunluk belirtileriyle karakterize kronik bir durumdur.
İncele
Nikotin Yoksunluğu
Nikotin Yoksunluğu
Nicotine Withdrawal
Uzun süreli ve yoğun nikotin tüketiminin birdenbire kesilmesi veya azaltılması sonrasında ortaya çıkan karakteristik nörodavranışsal ve fizyolojik yoksunluk sendromu.
İncele
Asetilkolin
Asetilkolin
Acetylcholine (ach)
Merkezi ve periferik sinir sisteminde sinaptik iletimi sağlayan, öğrenme, hafıza ve kas kasılmalarında kritik işlevleri bulunan birincil nörotransmiter.
İncele